آخرین خبرها

وال‌استریت‌ژورنال: تجزیه ایران بد هم نیست

۱۴۰۴.۱۰.۲۷, ۱۵:۰۰
وال‌استریت‌ژورنال: تجزیه ایران بد هم نیست

وال‌استریت ژورنال می نویسد: فروپاشی ساختار فعلی ایران می‌تواند معادلات جهانی را برهم بزند.

Gunaz.tv

نشریه وال‌استریت ژورنال در یک مقاله تحلیلی، سناریویی کمتر مطرح‌شده اما تأثیرگذار را در ارتباط با آینده ایران بررسی کرده و می‌نویسد: تجزیه یا فروپاشی ساختار جغرافیایی کنونی ایران لزوماً یک فاجعه ژئوپلیتیک نیست و حتی می‌تواند برخلاف منافع بازیگرانی چون روسیه، چین و برخی قدرت‌های منطقه‌ای تمام شود.

 

در این تحلیل تأکید شده است که مرزهای کنونی ایران محصول فرآیندهای تاریخی و مصنوعی است و دوام آن‌ها بیش از آنکه مبتنی بر رضایت ملی باشد، به کنترل امنیتی و سرکوب سیاسی وابسته بوده است. به نوشته وال‌استریت ژورنال، با وجود گسترش اعتراضات در ایران، یکی از پیامدهای محتمل اما کمتر بیان‌شده، fragmentation جغرافیایی یا شکاف‌های قومی–منطقه‌ای است؛ سناریویی که نه در میان اپوزیسیون رسمی، نه از سوی رضا پهلوی و نه در محافل قدرت غربی به‌طور علنی مطرح نمی‌شود.

 

به باور نویسنده، دلیل این سکوت آن است که تنها استدلال نسبتاً کارآمد حاکمیت ایران برای حفظ قدرت، ترساندن جامعه از خطر تجزیه کشور است. طرح علنی چنین سناریویی از سوی مخالفان یا دولت‌های خارجی، می‌تواند به حاکمیت این امکان را بدهد که اعتراضات را به‌عنوان پروژه‌ای برای فروپاشی ایران معرفی کرده و صفوف مخالفان را میان «ملی‌گرایان فارس‌محور» و گروه‌های قومی دیگر—که حدود نیمی از جمعیت ایران را تشکیل می‌دهند—دچار شکاف کند.

 

در بخش دیگری از این تحلیل آمده است که علی خامنه‌ای و حلقه قدرت پیرامون او، از طرح چنین تهدیدی استقبال می‌کنند؛ چرا که می‌توانند آن را به‌عنوان سندی از «نیت واقعی دشمنان و معترضان» معرفی کرده و فضای امنیتی را توجیه کنند.

 

وال‌استریت ژورنال همچنین اشاره می‌کند که برخلاف روایت رایج، تضعیف یا حتی فروپاشی ساختار کنونی ایران می‌تواند پیامدهای مثبتی نیز داشته باشد. از جمله، این روند می‌تواند پروژه‌های نفوذ منطقه‌ای تهران را متوقف کرده و منافع راهبردی روسیه و چین را در منطقه با چالش جدی مواجه سازد.

 

در این مقاله، به وضعیت تورک آذربایجانی‌ ساکن ایران (تورک ‌های آذربایجان‌جنوبی) نیز اشاره شده و آمده است که بخشی از این جمعیت، با نگاهی مقایسه‌ای به جمهوری آذربایجان، نسبت به وضعیت سیاسی، اقتصادی و هویتی خود احساس نابرابری و حسرت دارند؛ موضوعی که در صورت تداوم بحران، می‌تواند به یکی از متغیرهای تعیین‌کننده تحولات آینده ایران تبدیل شود.

 

این تحلیل در مجموع نتیجه می‌گیرد که ایرانِ پساجمهوری اسلامی لزوماً همان ایرانِ متمرکز و یکپارچه کنونی نخواهد بود و گشودن بحث درباره سناریوهای مختلف—از جمله بازتعریف ساختار قدرت و جغرافیا—می‌تواند بخشی اجتناب‌ناپذیر از آینده این کشور باشد؛ هرچند طرح علنی آن همچنان با حساسیت‌های سیاسی و امنیتی گسترده همراه است.

 

گوناز تی وی

اخبار منتخب

Most Read