مذاکرات هسته‌ای میان ایران و آمریکا روز پنجشنبه ۷ اسفند ۱۴۰۴ (۲۶ فوریه ۲۰۲۶) در ژنو پایان یافت؛ رسانه‌های حکومتی ایران اعلام کردند تهران به‌طور صریح خواسته‌های دونالد ترامپ را نپذیرفته و برنامه غنی‌سازی اورانیوم را ادامه خواهد داد.

 

بر اساس گزارشات منتشر شده ایران پیشنهاد انتقال اورانیوم غنی‌شده به خارج از کشور را رد کرده است؛ یکی از محورهای اصلی مورد تأکید ترامپ برای محدودسازی برنامه هسته‌ای تهران.

 

رسانه‌های حکومتی ایران تأکید کرده‌اند غنی‌سازی اورانیوم «حق غیرقابل مذاکره» تهران است و توقف یا انتقال ذخایر اورانیوم در دستور کار قرار ندارد. این موضع به‌طور مستقیم در تضاد با خواسته‌های اعلام‌شده از سوی ترامپ قرار دارد.

 

مقام‌های ایرانی علاوه بر ادامه غنی‌سازی، اعلام کرده‌اند برنامه موشکی و حمایت از گروه‌های مسلح منطقه‌ای نیز قابل مذاکره نیست. این موضع نشان می‌دهد تهران حاضر به پذیرش بسته پیشنهادی مورد نظر ترامپ نیست.

 

قرار است مذاکرات فنی طی روزهای آینده در وین ادامه یابد. با این حال، هیچ بیانیه مشترکی از سوی تهران و واشنگتن منتشر نشده است.

 

در این نشست‌ها، استیو ویتکاف، نماینده ویژه ترامپ، با عباس عراقچی دیدار داشت. همچنین رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، در روند گفت‌وگوها حضور داشت.

 

همین شکاف، نقطه اصلی اختلاف در مذاکرات محسوب می‌شود. چراک ه محور اصلی خواسته‌های ترامپ «صفر شدن مسیر دستیابی به سلاح هسته‌ای» بود؛ بر اساس گزارش‌های منتشرشده از رسانه‌های آمریکایی و مواضع اعلامی کاخ سفید، چارچوب خواسته‌های دونالد ترامپ در مذاکرات هسته‌ای اخیر شامل چند محور اصلی بوده است:

۱. توقف یا محدودسازی شدید غنی‌سازی اورانیوم

ترامپ تأکید کرده ایران نباید به سطحی از غنی‌سازی برسد که امکان تولید سلاح هسته‌ای فراهم شود. یکی از پیشنهادهای مطرح‌شده، توقف غنی‌سازی در سطوح بالا و کاهش ذخایر اورانیوم بوده است.

۲. انتقال ذخایر اورانیوم غنی‌شده به خارج از کشور

طبق گزارش‌ها، واشنگتن خواستار انتقال بخش عمده‌ای از اورانیوم غنی‌شده ایران به یک کشور ثالث بوده تا امکان استفاده نظامی از آن از بین برود.

۳. نظارت‌های گسترده‌تر آژانس

افزایش دسترسی و اختیارات بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی برای بازرسی از تأسیسات هسته‌ای و تضمین شفافیت کامل برنامه هسته‌ای.

۴. محدودیت بلندمدت و دائمی

برخلاف توافق برجام که برخی محدودیت‌ها زمان‌دار بود، ترامپ به‌دنبال تعهدات طولانی‌مدت یا دائمی برای جلوگیری از احیای برنامه هسته‌ای در آینده بوده است.

۵. گسترش دامنه مذاکرات به موضوعات غیرهسته‌ای

برنامه موشک‌های بالستیک دوربرد و حمایت از گروه‌های مسلح منطقه‌ای مانند حماس و حزب‌الله نیز از جمله موضوعاتی بوده که دولت ترامپ خواستار طرح آن‌ها در چارچوب یک توافق جامع‌تر بوده است.

۶. سازوکار بازگشت سریع تحریم‌ها

ایجاد مکانیزمی که در صورت نقض توافق از سوی تهران، تحریم‌ها به‌سرعت و بدون روند پیچیده دیپلماتیک بازگردند.

 

گوناز تی وی

R.G