آخرین خبرها

آیا پایان جنگ کجا رقم می‌خورد؟ سه سناریوی سرنوشت‌ساز پیش روی تهران و واشنگتن

۱۴۰۴.۱۲.۱۰, ۱۸:۲۰
آیا پایان جنگ کجا رقم می‌خورد؟ سه سناریوی سرنوشت‌ساز پیش روی تهران و واشنگتن

Gunaz.tv

همزمان با تشدید کم‌سابقه تنش‌های نظامی میان ایران و ایالات متحده، گمانه‌زنی‌ها درباره چگونگی پایان این رویارویی به صدر تحلیل‌های سیاسی بازگشته است. در شرایطی که تبادل حملات ادامه دارد و فضای منطقه به‌شدت ملتهب است، سه سناریوی اصلی برای خاتمه درگیری مطرح می‌شود؛ سناریوهایی که هر یک می‌تواند پیامدهای عمیقی برای آینده ایران و معادلات خاورمیانه داشته باشد.

 

بر اساس تحلیل منتشرشده در پایگاه «ریسپانسبل استیت‌کرافت»، نخستین سناریو بر تشدید فشار نظامی تا فروپاشی ساختار حاکمیتی در ایران استوار است. در این چارچوب، برخی تحلیلگران میان «تغییر نظام» و «فروپاشی نظام» تفاوت قائل می‌شوند. تغییر نظام مستلزم مداخله مستقیم برای بازسازی ساختار سیاسی و تعیین جایگزین قدرت است؛ تجربه‌ای پرهزینه که نمونه آن در جنگ عراق دیده شد. در مقابل، فروپاشی نظام به معنای از هم گسیختگی ساختار رهبری و شکل‌گیری خلأ قدرت داخلی است؛ وضعیتی که می‌تواند به بی‌ثباتی گسترده یا حتی درگیری داخلی منجر شود. هرچند چنین سناریویی ممکن است به اعلام پیروزی یک‌جانبه از سوی آمریکا بیانجامد، اما خطر فرو رفتن کشور در چرخه‌ای از هرج‌ومرج را نیز در پی دارد.

 

سناریوی دوم بر مقاومت متقابل ایران و افزایش هزینه‌های درگیری برای واشنگتن تمرکز دارد. در این فرض، اگر تهران بتواند فشارهای نظامی را تحمل کرده و همزمان منافع آمریکا و متحدانش در منطقه را تحت فشار قرار دهد، احتمال افزایش هزینه‌های سیاسی و اقتصادی برای کاخ سفید وجود دارد. نوسان شدید بازار انرژی، افزایش تورم جهانی و فشار افکار عمومی می‌تواند زمینه‌ساز حرکت به سوی یک توافق جدید باشد؛ توافقی که هر دو طرف آن را به‌عنوان دستاورد خود معرفی کنند. با این حال، بی‌اعتمادی عمیق میان دو کشور و سابقه سیاست «فشار حداکثری» روند رسیدن به چنین توافقی را دشوار می‌کند.

 

سومین سناریو، بازگشت شکننده به مسیر دیپلماسی است؛ حتی در قالب احیای اصلاح‌شده توافق‌های پیشین یا یک آتش‌بس موقت. با این وجود، هدف قرار گرفتن سطوح عالی قدرت در ایران و فضای بی‌اعتمادی حاکم، اجرای هرگونه توافق را با چالش‌های جدی روبه‌رو خواهد کرد. در چنین حالتی، تنش‌ها ممکن است به زیر سطح رسمی منتقل شود، اما از میان نخواهد رفت.

 

با وجود این سه سناریو، احتمال کشیده شدن بحران به یک جنگ فرسایشی نیز منتفی نیست؛ جنگی که نه‌تنها سرنوشت ایران و آمریکا، بلکه آینده امنیتی خاورمیانه را برای سال‌ها تحت تأثیر قرار خواهد داد. پرسش کلیدی اکنون این است که آیا مسیر مشخصی برای پایان درگیری وجود دارد یا منطقه وارد مرحله‌ای تازه از بی‌ثباتی بلندمدت شده است.

 

گوناز تی وی

R.G

 

اخبار منتخب

Most Read