گوناز تی وی: شهر تبریز یکی از شهرهای مهم تاریخ تورک بوده و هم‌اکنون نیز نقش مهمی در جریان ناسیونالیسم تورکی در آزربایجان‌جنوبی و ایران بازی می‌کند. این شهر سالیان درازی مرکز تصمیم‌گیری امپراطوری‌ها و دول جهان‌شمول تورک بوده است و هم‌اکنون میراث و یادگارهای آن امپراطوری‌ها و دول را در دل خود جای داده است که دیدن این آثار برای هر کسی میتواند جذاب باشد.

با آغاز حکمرانی امپراطوری‌های تورک به جغرافیای کنونی موسوم به ایران، مساجد در اقصی‌نقاط این جغرافیا از عناصر مهم اجتماعی شهرها و معماری محسوب شده است و این اهمیت هم‌اکنون نیز به قوت خود باقی‌ست.

بخش دوم معرفی برخی از مساجد تاریخی تبریز:

مسجد چهار منار

قدمت: دوره تورکان سلجوقی آدرس: بازار بزرگ تبریز معرفی کوتاه: مقبره پادشاهان روادی که چهارمنار نیز نامیده می شود. قدمت این مسجد 700 ساله به زمان سلجوقیان می رسد و یکی از قدیمی ترین مساجد تبریز است. این مسجد زیبا در نزدیکی کاروانسرای میرزا ابوالحسن واقع شده است و به همین دلیل از رفت و آمد زیادی برخوردار بوده و تلاش های زیادی برای حفط و احیای آن صورت گرفته است.

مسجد سید حمزه

قدمت: دوره تورکان ایلخانی آدرس:تقاطع خیابان ثقه الاسلام و بازارچه سید حمزه معرفی کوتاه: مسجد و بقعه امام زاده بقعه امام زاده سید حمزه  در سال 714 هجری ساخته شده است. نمونه های حجاری ظریف باقی مانده از این بقعه نشان دهنده عظمت بنای اولیه آن است. تاق مرمرین در صحن مدرسه که از چهار قطعه مرمر بزرگ تشکیل و در پیشانی آن آیه ای از سوره الحجر حک شده از این جمله است. نمای تاق مرمرین در ورودی بقعه از شاهکارهای حجاری دوره صفویه و آینه بندی های طاق بالای صندوق قبر امامزاده بسیار چشمگیر است.

مسجد ظهیریه

قدمت: دوره تورکان صفوی آدرس: تقاطع خیابان ثقهالاسلام و بازارچه سید حمزه جنب مسجد سید حمزه معرفی کوتاه: این مسجد در جانب غربی بقعه سید حمزه واقع شده است. زیبایی این مسجد به گنبد بدون ستون 20*8 آن می باشد. این مسجد در دوره نادر شاه بازسازی و مرمت شده است.

مسجد حسن پادشاه

قدمت: دوره تورکان آق قویونلو آدرس :میدان صاحب الامر معرفی کوتاه: در باب معرفی مسجد حسن پادشاه همین بس که "اولیا چلبی" که در سال 1050 ه . ق از مسجد حسن پادشاه دیدن کرده در توصیف این مسجد می نویسد: ” ..این مسجد را سلطان حسن آق قویونلو بنا کرده است … بنای این مسجد یکی از شاهکارهای هنر معماری است . گنبدهای آن همه کاشی کاری شده و از چهار سو دارای منافذی هستند که با سنگ های مرمرین مزین و مشعشع گردیده اند". امروزه  از مسجد حسن پادشاه ، ازآنهمه سنگِ تراش و رخام و کاشی جز تعدادی اندک باقی نمانده است ، زیرا اوایل قرن حاضر در محل حسن پادشاه ، مسجدی با ستون های چوبی و سقف مسطح برپا شد که هنوز مورد استفاده اهالی است.

مسجد صاحب الامر

قدمت: دوره تورکان صفوی آدرس: میدان صاحب الامر معرفی کوتاه: مسجد صاحب الامر یا مسجد شاه تهماسب  در زمان شاه تهماسب یکم ساخته شده است و دوبار یکی در دوران درگیری با تورکان عثمانی و بار دیگر در زلزله مهیب تبریز ویران شده است. از بنای اولیه آن دو تاق مرمرین و سنگ نبشته مرمرین سوره الجن باقی مانده است. از لحاظ معماری گنبد و مناره های این مسجد با دیگر مساجد متفاوت می باشد. از بنای این مسجد امروزه به عنوان موزه قرآن و کتابت استفاد می گردد.

مسجد قراملک

قدمت: دوره تورکان صفوی آدرس: قراملک، خیابان وحدت، خیابان نهضت، میدان حسینیه معرفی کوتاه: این مسجد که ترکیبی زیبا از چوب و آجر و شیشه های رنگی می باشد در دوره تورکان صفوی با معماری ساده ای ساخته شده است. این مسجد در دوره قاجاریه و بعد از آن دوره نیز مورد مرمت قرار گرفته است.

گوناز تی وی

H.M