گوناز تی وی: خشکاندن دریاچه  اورمیه  با احداث دهها سد کوچک و بزرگ در حوزه آبریز این دریاچه کشاورزی و محیط زیست گیاهی و جانوری آذربایجان جنوبی را در معرض نابودی قرار داده است. این روند با آغاز طوفان های نمکی از سال گذشته و اعتراف مقامات مختلف دولت روحانی به نقش اصلی سدسازی ها در خشکاندن این دریاچه ابعاد جدیدی به خود گرفت. دولت روحانی نیز با اتخاذ رویکرد ضد آذربایجانی دیگری که به نام طرح "نکاشت" معروف شده، عمق تفکرات ضد تورک و ضد آذربایجانی رژیم اسلامی اسلامی ایران را نمایانده است.

به گزارش گوناز تی وی، دولت نژاد پرست ایران مقدمات اجرای طرحی را با عنوان "طرح نکاشت" برای جلوگیری از ادامه روند خشک شدن دریاچه اورمیه فراهم کرده است.

براساس این طرح، دولت بخشی از زمین‌های زراعی حوزه زرینه‌رود را در دو استان آذربایجان غربی و آذربایجان شرقی اجاره می‌کند و در آنها چیزی کشت نخواهد شد تا آبی که تاکنون صرف آبیاری این زمین‌ها می‌شد، به دریاچه اورمیه برسد. گزارش شده است که اجرای این طرح از آبان ماه (حدود یک ماه دیگر) شروع خواهد شد.

گفته می‌شود که این طرح به طور موقت و برای سه سال اجرا خواهد شد و دولت، خسارت ناشی از کشت نشدن زمین‌های تحت اجاره‌اش را به صاحبان آنها خواهد داد.

دولت ایران گروه ویژه‌ای را تحت عنوان "ستاد احیای دریاچه اورمیه " مسئول پیگیری وضعیت دریاچه اورمیه و جلوگیری از ادامه روند خشک شدن آن کرده است و "طرح نکاشت" یکی از ۲۶ مصوبه این ستاد است.

داوود رضاعرب، سخنگوی ستاد احیای دریاچه اورمیه گزارش کرده است که این طرح در ۸۲ هزار هکتار زمین زراعی اجرا خواهد شد و برای آن ۲۵۰ میلیارد تومان اعتبار در نظر گرفته شده است.

اما واقعیت این است که با اجرای طرح نکاشت در آذربایجان غربی ضمن متضرر شدن ۲۶۰ هزار نفر، سبب بیکاری، تعطیلی کارخانه ها، افزایش بهای محصولات غذایی و مهاجرت گسترده روستاییان به شهرها می‌شود. 

این طرح تاکنون واکنش های فراوانی را به دنبال داشته است. در یکی از این واکنش ها فرماندار قوشاچای (میاندوآب) گفته: ۷۰ درصد اشتغال مردم قوشاچای از راه کشاورزی است که با تعطیل شدن این حوزه آسیب‌های بسیاری به حوزه کشاورزی و باغی وارد می‌شود.

سیف‌الله مطلبی اظهار داشت: ۸۱ درصد از اراضی باغی و زراعی قوشاچای در طرح نکاشت قرار گرفته است.

وی نقش رودخانه جیغاتی (زرینه‌رود) را در زندگی مردم قوشاچای اساسی دانست و افزود: با بررسی‌های صورت گرفته مشاهده شده که ۴۲ درصد آب مورد تامین کشاورزان و باغداران از جیغاتی است.

فرماندار قوشاچای تصریح کرد: مردم برای انتقال آب به دریاچه  اورمیه  مخالفتی ندارند ولی برای محدودیت کاشت و اجرای طرح نکاشت که بیشترین اراضی نیز در قوشاچای قرار گرفته، اعتراض دارند.

مطلبی بیان داشت: موضوع نکاشت و محدودیت کشت در قوشاچای آثار زیانباری مانند مهاجرت مردم به شهرها، بیکاری، عدم وجود اشتغال جدید و در نهایت افزایش بزهکاری را به دنبال دارد.

این مسئول با بیان اینکه شهرستان قوشاچای قبل از خشک شدن دریاچه  اورمیه  نیز با کمبود آب مواجه بود، تصریح کرد: با روند محدودیت کشت و انتقال آب جیغاتی به دریاچه  اورمیه  کم‌آبی تشدید می‌شود.

در رابطه با پیامدهای خشکاندن دریاچه اورمیه بر کشاورزی آذربایجان غربی باید تصریح کرد که رئیس سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی صبح امروز سه شنبه 26 آذر ماه، در حاشیه جلسه شورای مدیران سازمان در رابطه با وضعیت بحرانی دریاچه  اورمیه  اظهار کرد: "در سال‌های اخیر پسروی آب دریاچه  اورمیه  اثرات نامطلوبی بر بخش کشاورزی گذاشته و چاره‌اندیشی برای احیاء این دریاچه و تداوم حیات تولید بخش کشاورزی در اراضی شهرستان‌های مشرف به آن مورد توجه این سازمان است."

مسعود محمدیان با اشاره به اینکه 600 هزار هکتار از یک میلیون و200 هزار هکتار از اراضی کشاورزی استان تحت تاثیر مستقیم پسروی دریاچه  اورمیه  قرار گرفته است به اثرات بادهای نمکی از سوی دریاچه  اورمیه  بر کل اراضی اشاره و خاطر نشان کرد: "بادهای نمکی اراضی زراعی و باغی حاشیه دریاچه اورمیه را تحت تاثیر مستقیم خود قرار داده و علاوه بر آن موجب خشک شدن قنات‌ها، چشمه‌ها و همچنین چاه‌های کشاورزی این حوزه و یا موجب شوری آنها شده است."

 مدیر حفظ نباتات سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی نیز از آلوده شدن 3500 هکتار از باغات آذربایجان شرقی در چهار شهرستان آذرشهر، اسکو، شبستر و عجب شیر به آفت کرم خراط خبر داد و گفت: یکی از دلایل افزایش آلودگی به کرم خراط خشکی دریاچه اورمیه است.

محمود کیا در جلسه شورای مدیران سازمان گفت: سمپاشی کل باغ‌های آلوده به‌دلیل طولانی بودن طول دوره‏ ظهور و تخم‌ریزی حشرات کامل و عادات رفتاری لاروها عملاً رضایت‌بخش نبوده است. وی افزود: به جای آن سمپاشی موضعی شامل کاربرد حشره کش‏های تدخینی از جمله زئوزران و سایر حشره کش‏های با فشار بخار بالا به همراه چسب باغبانی در داخل دالان‏های لاروی استفاده شده است. 

وی افزود: جهت حل مشکل آفت مذکور، انجام کلیه‏ روش‌های کنترل در قالب مدیریت تلفیقی آفات با توجه به سیکل زندگی آفت به مدت حداقل دو سال در مناطق طغیان آفت توصیه می‏‌شود. وی خاطرنشان کرد: در چهار شهرستان آذرشهر، اسکو، شبستر و عجب شیر به ترتیب 800، یک هزار و 100، یک هزار و 500 و 50 هکتار از سطوح زیرکشت آلوده به آفت کرم خراط هستند که لازم است نسبت به مبارزه با آن اقدامات لازم انجام شود. کیا با تاکید بر اینکه خشکی دریاچه اورمیه و اثرات آن بر آب‌های زیرزمینی آفت کرم خراط را تشدید کرده است، افزود: باید مسئله خشکی آب دریاچه‏ اورمیه و تاُثیر آن بر سطح آب‏‌های زیرزمینی و عواقب ناشی از آن در درختان مثمر و غیرمثمر شامل طغیان آفات و بیماری‏‌های بالقوه در منطقه مورد توجه جدی مسئولان قرار گیرد.

رئیس سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان شرقی نیز روز 26 آذر ماه سال گذشته در حاشیه جلسه شورای مدیران سازمان در رابطه با وضعیت بحرانی دریاچه  اورمیه  اظهار کرده بود:«در سال‌های اخیر پسروی آب دریاچه  اورمیه  اثرات نامطلوبی بر بخش کشاورزی گذاشته و چاره‌اندیشی برای احیاء این دریاچه و تداوم حیات تولید بخش کشاورزی در اراضی شهرستان‌های مشرف به آن مورد توجه این سازمان است».

ذرات نمکی حاصل از طوفان نمک دریاچه  اورمیه  صدمات جبران ناپذیری بر وضعیت کشاورزی منطقه به جای می گذارند.ذرات نمک به تدریج در سطح برگها انباشته شده با کاهش محسوس فتوسنتز سطح برگ کاهش یافته ودر نهایت خشگیدکی گیاه واز بین رفتن آن را به دنبال دارد.از طرف دیگر این ذرات نمکی مستقیما وارد سیستم خاک شده وضمن شور کردن خاک ودر صورت شستشو شور شدن آبهای زیر زمینی را به دنبال دارد.متاسفانه برخی از ارگان های مسئول نیز باصدور مجوز به شرکتها در خصوص برداشت نمک از کف دریاچه اورمیه با حرکت مستمر بولدوزر ولودرها در کف دریاچه وتخریب ساختار تثبیت شده نمکی باعث شده اند که در صورت وزش بادهای موسمی در استان این گرد وغبارهای نمکی با شدت وحجم بیشتری وارد محیط شده و صدمات جبران ناپذیری در عرصه محیط زیست وبه خطر افتادن جان انسانها را باعث می گردند ."

این امر که طی دو سال گذشته تشدید یافته، مهاجرت اجباری ساکنین روستاهای اطراف این دریاچه به خصوص در حاشیه شرقی این دریاچه را دامن زده است. دو سال پیش و در حالی که پیامدهای خشکاندن دریاچه اورمیه این چنین مورد توجه مسئولان مکحلی قرار نگرفته بود، نادر قاضی پور طی مصاحبه ای با خبرگزاری رسمی مجلس ایران از خالی شدن 50 روستای حاشیه شرقی این دریاچه خبر داده بود.

گوناز تی وی

R.C