گوناز تی وی: احمد شهید گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران طی گزارشی به معضل خشکاندن دریاچه اورمیه اشاره کرده و از مهاجرت اجباری اهالی منطقه به عنوان یکی از تبعات مهم و زیانبار این بحران یاد کرده است. انتشار چنین گزارش هایی در حقیقت نشان از توجه ویژه ارگان های بین المللی به بحرانی بودن وضعیت دریاچه ای دارد که بیش از 97 درصد از آن خشکیده و در حال خاموشی کامل می باشد.

به گزارش گوناز تی وی،  احمد شهید، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران با انتشار گزارشی از معظلات خشک شدن دریاچه اورمیه خبر داد.

به در این گزارش که در 69مین نشست مجمع عمومی سازمان ملل توسط احمد شهید منتشر شد اشاره شده است بیش از 600 هزار نفر از اطراف دریاچه اورمیه کوچ کرده‌اند و اهالی باقیمانده در این منطقه روز به روز به طرف فقر قدم بر می دارند.

احمد شهید در این گزارش بر راهکاری های ارائه شده برای جلوگیری از این فاجعه زیست محیطی نیز اشاره کرده و تأکید کرده است  که زمان اقدامی که می تواند از این فاجعه جلوگیری کند گذشته است.

گلایه ها و انتقادات مسئولین محلی از دولت مرکزی در رابطه با خشک شدن دریاچه اورمیه بخش دیگر این گزارش می باشد.

در این بخش چنین ذکر شده است:

"در ماه آوریل سال 2014 مقامات رسمی بر خشکاندن بیش از 93 درصد دریاچه اورمیه و افزون بر دو برابر شدن نمک دریاچه اورمیه تاکید کرده اند. این امر به افزایش سریع بیماری های تنفسی و انواع سرطان منجر شده است. مسئولین محلی معتقدند اگر تا ماه اکتبر سال جاری اقدام موثری در جلوگیری از خشکاندن این دریاچه صورت نگیرد بخش جنوبی این دریاچه به طور کلی نابود خواهد شد و این امر باعث مهاجرت اجباری بیش از 5 میلیون تن از اهالی منطقه خواهد گردید."

گفتنی است کارشناسان معتقدند  دو طرح یا برنامه رژیم اسلامی ایران دریاچه اورمیه را از میان برد:

۱) سرازیر کردن میلیون‌ها تن سنگ و خاک به وسط دریاچه برای درست کردن یک راه میان بر. جهادگران سازندگی که وزارت راه را در اختیار گرفته بودند تصور می‌کردند که باید چیزی در برابر پل طولانی خلیج چساپیک (در جنوب ایالت ویرجینیا) بزنند تا نشان دهند که می‌تواند با تکنولوژی استکباری رقابت کنند. این پل برای نیروهای تروریستی سپاه که تازه به وزارت راه رفته بودند جنبه‌ی حیثیتی داشت تا خود را نشان دهند. آن‌ها بخش قابل توجهی از زیست بوم دریاچه و چشمه‌های اطراف و کوه‌های اطراف را تخریب کردند تا در نهایت به هیچ  بیانجامد.

۲) طرح یا برنامه‌ی دوم، سدسازی‌ها بر روی رودخانه‌های اطراف بود گویی می‌توان آب رودخانه‌های اطراف را از دریاچه و مردمی که آن اطراف زندگی می‌کردند دزدید بدون آن که اتفاقی بی‌افتد. تصور مدیران دوران سردار سازندگی این بود که آن‌ها هرچه قدر آب از منطقه بردارند خود به خود جایش پر می‌شود. وقتی آب رودخانه‌ها بر مردم بسته شد و زمین‌های کشاورزی افزایش یافت آن‌ها شروع کردند به زدن چاه که این بیش از پیش به تعادل زیست بوم منطقه آسیب زد. بنا به گزارش‌های رسمی ۲۴ هزار حلقه چاه غیر مجاز و ۷۲ سد کوچک و بزرگ در منطقه حفر شده است. در کنار این سد سازی‌ها زمین‌های کشاورزی منطقه از ۱۱۰ هزار هکتار به ۴۵۰ هزار هکتار افزایش یافت. همچنین میزان چرای دام در زمین‌های منطقه دو برابر و نیم شد که به فرسایش خاک و هدر رفتن بیشتر آب منجر شد.

این در حالی است که رژیم اسلامی ایران نه تنها از اختصاص مبالغ لازم برای نجات دریاچه اورمیه به بهانه هایی همچون کاهش اعتبارات عمرانی خودداری می کند، بلکه در نقطه مقابل مبالغ فراوانی برای طرح های پر هزینه و پر درآمد همچون انتقال آب از حوزه های شمال و جنوب به مناطق بیابانی و کویرهای مرکزی اختصاص می دهد.

در رابطه با تخصیص اعتبار برای نجات دریاچه اورمیه نیز باید گفت در حالی که رژیم اسلامی ایران برای انتقال آب از حوزه های آبی جنوب و به فاصله صدها کیلومتر به کویر مرکزی میلیاردها دلار اعتبار تخصیص داده ، برای نجات دریاچه اورمیه در سال گذشته تنها 900 میلیون تومان اعتبار تخصیص داده است.

در این باره رئیس اداره امور اجرایی آبخیزداری اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری آذربایجان شرقی گفته بود: "چالش اصلی طرح های مربوط به حوزه آبخیز دریاچه اورمیه کمبود اعتبار است."

رفیع زاده در گفتگو با خبرنگاران  با بیان این مطلب افزود: "کل اعتبار تصویب شده در سال 92 جهت اجرای طرح از محل اعتبارات ملی آبخیزداری در حوزه دریاچه اورمیه 16 میلیاردو 51 میلیون ریال بوده است که از این میزان تنها 9 میلیاردو  504 میلیون ریال آن یعنی حدود 59 درصد آن تخصیص یافته است." وی افزود: "با توجه به شرایط بحرانی دریاچه اورمیه متاسفانه تخصیص اعتبار با این شرایط و علی رغم وعده های عدیده مسئولین برای نجات این زیستگاه آبی منحصر بفرد، از روند مطلوبی برخوردار نیست." وی افزود:" دومین دریاچه آب شور دنیا که به دلایل مختلف بیش از 90 درصد از حجم آب خود را تاکنون از دست داده است با بحرانی جدی روبروست و این دریاچه که زمانی منزلگاه هزاران پرنده مهاجر بوده است و یکی از اکوسیستم های منحصر به فرد ایران بشمار می رفت این روزها نفس هایش به شماره افتاده است و نیازمند اقدامات سریع کارشناسانه می باشد."

دولت روحانی نیز که  پیش از روی کار آمدن خود بارها وعده داده بود اولین اقدام دولتش تلاش برای نجات دریاچه اورمیه خواهد بود، تنها 900 میلیون تومان بدین منظور اختصاص داد اما در عین حال در ماه های گذشته با مطرح نمودن طرح انتقال آب از خلیج عربی به مناطق کویری یزد بودجه ای بالغ بر 3500 میلیارد تومان بدان اختصاص داده است.

گوناز تی وی

R.C