ایران احتمالا مجبور به قطع صادرات گاز به ترکیه خواهد شد

مصرف روزانه گاز در ایران، کشوری که دمای 28 استان از 31 استانش هم اکنون زیر صفر درجه است، به رقم بی سابقه 551 میلیون متر مکعب رسیده است. هم اکنون ایران روزانه 554 میلیون متر مکعب گاز تولید می کند که مازاد گاز ایران فقط سه میلیون متر مکعب در روز است و این کشور متعهد است که روزانه 10 برابر این حجم از گاز را به ترکیه صادر کند.

ترکیه می گوید که ایران به مفاد قرارداد گازی 1996 که قرار بود روزانه 30 میلیون متر مکعب گاز به ایران صادر کند، عمل نکرده و این کشور در همین رابطه دومین پرونده دادخواست خود بر علیه ایران را تنظیم و به زودی به دیوان داوری بین المللی تقدیم خواهد کرد. اولین دادخواست ترکیه، درباره اختلاف با ایران بر سر قیمت گاز بود.

ایران تا همین اواخر 24 میلیون متر مکعب گاز به ترکیه صادر می کرد، اما امروز، 6 فوریه، جواد اوجی، معاون وزیر نفت خبر داد که ایران روزانه 30 میلیون متر مکعب گاز به ترکیه صادر می کند، به عبارتی احتمالا ایران در چند روز گذشته صادرات گاز به ترکیه را افزایش داده است.

اگر باور کنیم که ایران در عرض چند روز 6 میلیون متر مکعب به صادرات گاز خود به ترکیه افزوده باشد، یقینا اتکای ایران به واردات روزانه 26-30 میلیون متر مکعب گاز از همسایه شمالی اش ترکمنستان بوده است، اما آیا ترکمنستان شریک مطمئنی برای اتکا باقی خواهد ماند؟

صادرات گاز ترکمنستان به ایران با احداث خط لوله|ی "کرپچه - کردکوی" در سال 1996 آغاز شد. دومین خط لوله|ی گازی "دولت آباد- سرخس- خانگیران" نیز در سال 2010 افتتاح شد.

روز گذشته ایران از کاهش 50 درصدی صادرات گاز طبیعی ترکمنستان به ایران خبر داد، موضوعی که اگرچه احتمالا ایران را با بحران سرما مواجه نکند، اما یقینا به صادرات گاز ایران به ترکیه تاثیر خواهد گذاشت.

ترکمنستان از دسامبر 2007 تا ماه مارس، صادرات گاز به ایران را بخاطر آنچه که "مشکلات تکنیکی" عنوان کرد، قطع کرده بود. اقدامی که باعث ایجاد قطعی گاز و بحران سرما در استانهای شمالغرب ایران و قطع صادرات گاز این کشور به ترکیه شد.

خبرگزاری مهر از قول جواد اوجی گزارش کرده است که شرکت "ترکمن گاز" ترکمنستان صادرات گاز به ایران را بدون اطلاع قبلی به نصف کاهش داده است. " در شرایط عادی باید روزانه 20 میلیون متر مکعب گاز طبیعی از مسیر سرخس- دولت آباد توسط ترکمنستان به ایران صادر شود. با این وجود، این کشور همسایه صادرات گاز طبیعی به ایران را روزانه 10 میلیون متر مکعب کاهش داده است".

ایران سال گذشته خط لوله گاز یکهزار و 24 کیلومتری شمال و شمالشرق ایران را در دو فاز به بهره برداری رسانده است که بتواند گاز پارس جنوبی را به استانهای شمال و شمالشرقی برساند و ظاهرا ایران توانسته است از بروز بحران دوباره قطعی گاز در این استانها جلوگیری کند.

اما هنوز معلوم نیست که ایران چگونه صادرات گاز به ترکیه را ادامه خواهد داد، موضوعی که با توجه به بارش شدید برف در مناطق شرقی و جنوب شرقی ترکیه، مقامات ترکیه نسبت به امنیت انرژی این مناطق بمراتب حساسیت بیشتری دارند.

ایران با 33 تریلیون متر مکعب ذخایر گازی، بعد از روسیه، دومین دارنده بزرگ ذخایر گاز دنیاست.

دالغا خاتین اوغلو

خبرگزاری ترند

B.O