ارسباران در اشغال زمین خواران – مژگان جمشیدی

در حالی که منطقه حفاظت شده ارسباران از هر سو مورد هجوم مجریان طرح های جادهسازی و معدنکاوان قرار گرفته به تازگی موج جدیدی از زمینخواری در این منطقه آغاز شده است. گزارشها حاکی است برخی افراد با قطعهبندی جنگل و دیوارکشی به دور آن حتی در برخی مناطق اقدام به ساخت ویلا هم کردهاند.

سایت خبری «سبزپرس» با انتشار تصاویری گویا از دیوارکشی به دور مناطق جنگلی گزارش میدهد: «ویلاسازان و زمینخواران با حمایت برخی از افراد بانفوذ در شهر کلیبر، قلب ذخیرهگاه زیستکره «ارسباران» در آذربایجان شرقی را هم مورد هجوم قرار دادند.» این رسانه به نقل از یک منبع آگاه میافزاید: زمینخواران در بخشی از جنگل دیوارکشی میکنند و گیاهان و درختان آن را از بین میبرند و بعد از مدتی مدعی میشوند که این زمین از قدیم ملک خصوصی آنها بوده است و اداره محیط زیست هم کاری به کار آنها ندارد. به گفته این فعال محیطزیست «منطقه حفاظت شده ارسباران در محدوده شهرستان کلیبر قرار دارد اما اداره محیط زیست این شهر به دلیل فشارهای برخی از افراد سرشناس و با نفوذ، جلوی این تخریبها را نمیگیرد.» این منبع آگاه همچنین میافزاید: «برخی از این افراد بانفوذ در پستهای رسمی استان حضور دارند و با استفاده از قدرت خود،اقدام به راهسازی و ویلاسازی غیرقانونی در ارسباران میکنند. در حال حاضر راههای انشعابی زیادی در میان جنگل ساخته شده تا بعدا راه برای ساخت ویلاهای جدید هموار شود. منطقه حفاظتشده ارسباران که در استان آذربایجان شرقی واقع شده از سال 1352 تحت حفاظت سازمان محیط زیست قرار گرفته و از سال 1354 نیز به عنوان یکی از 9 ذخیرهگاه بیوسفری ایران در یونسکو نیز به ثبت رسیده، با این وجود هرگز این عناوین نتوانسته این جنگلها را از تخریب طرحهای صنعتی و عمرانی و مردم دور نگاه دارد. 

 کاهش 38درصدی جنگلهای ارسباران

تخریب جنگلهای ارسباران در شرایطی ادامه دارد که آمارها حکایت از کاهش 38درصدی این جنگلها در کمتر از دو دهه گذشته دارد. بر اساس گزارشهای منتشره «تصاویر ماهوارهای نشان میدهد 38درصد جنگلهای ارسباران در مدت 18سال گذشته به واسطه فعالیتهای انسانی نابود شده است.» با این وجود ساخت جادههای متعدد و تداوم فعالیت مس سونگون بدون در نظر گرفتن ملاحظات زیستمحیطی همچنان در این منطقه ادامه دارد. علاوه بر این طرح احداث دو بزرگراه بینالمللی در این منطقه اخیرا به تصویب رسیده که یکی از آنها قرار است تبریز را به ارمنستان و دیگری تبریز را به اهر و باکو متصل کند که در این صورت، بخش اعظمی از جنگلهای ارسباران تخریب می شود. طرحهای وزارت راه در این منطقه تنها به همین چند مورد ختم نمیشود بلکه گویا طرح احداث خط آهن در نوار مرزی این جنگلها نیزهماکنون در دست مطالعه و بررسی است. 

 از سوی دیگر احداث چندین سد نیز در منطقه ارسباران در دست مطالعه و اجرا قرار گرفته که سد خداآفرین، ارسباران، ستارخان و عمارت تنها چند نمونه از این سدهاست. حال اگر به این همه تخریبهای مردم محلی را که به دلیل عدم دسترسی به سوخت مناسب ناچار به قطع درختان هستند اضافه کنیم عمق فاجعهای که در جنگلهای ارسباران در حال وقوع است بیش از پیش روشن می شود. 

با این حال این جنگلها نیز همچون بسیاری از مناطق جنگلی ایران (مثل جنگلهای گردنه حیران، کجور مازندران ،گلستان و ... ) تخریب میشوند و گویا مسئولان و متولیان تنها نظارهگر این تخریبها هستند. جنگلهای ارسباران با در اختیار داشتن بیش از 750گونه گیاهی،200گونه پرنده و نزدیک به 80گونه خزنده و دوزیست و پستاندار یکی از مهمترین زیستبومهای ایران محسوب میشود. اهمیت این منطقه نه تنها به لحاظ تنوع زیستی، بلکه به دلیل وجود قلعه بابک و تاریخ کهنی که دارد دوچندان است اما افسوس که ارسباران هم همچون دیگر نقاط ایران در سکوت متولیان تکه تکه میشود و از بین میرود و هر بار که از متولیان پرسش میشود «برای توقف تخریبها چه کردید» به جای دفاع از طبیعت به دفاع از طرحهای جنگلخواری و صنعتی و عمرانی میپردازند. 

آیا به راستی دیوارکشی جنگل و فراهم کردن زمینه برای ساخت ویلا توسط عدهای سودجو و قانونشکن نیز جزئی از طرحهای اشتغالزا و لازمالاجرا محسوب میشود؟ آیا باز هم مدیران متولی قصد دارند انتشار این تصاویر را دروغ رسانهای جلوه دهند؟ یا شاید بازهم قصد دارند اینگونه توجیه کنند که این اراضی مستثنیات مردم بوده است! 

روزنامه پول

منتشر شده توسط مژگان جمشيدي در تاریخ ۱۳۸۹ جمعه ۱۰ ارديبهشت

کدخبر:4563منبع:مژگان جمشيدي تاریخ انتشار:۱۳۸۹ دهم ارديبهشت

http://www.www.pooldaily.com/Pages/News-4563.htm