آناتولی:مقامات ایران و آمریکا طی روزهای اخیر تاکید کرده‌اند قصد آغاز جنگ در منطقه را ندارند، اما کماکان احتمال وقوع درگیری میان دو کشور وجود دارد.

اگرچه اعزام 120 هزار نظامی به خاورمیانه توسط آمریکا تکذیب شده است، اما اظهارات دونالد ترامپ، رئیس جمهور این کشور مبنی بر اینکه در صورت لزوم نیروی بسیار بیشتری به منطقه اعزام خواهند کرد باعث شده احتمال درگیری میان تهران و واشنگتن همچنان وجود داشته باشد.

دولت آمریکا دوم می جاری معافیت‌ از تحریم‌های نفتی ایران برای هشت کشور ازجمله ترکیه را لغو کرد. دیگر حسن روحانی، رئیس جمهور ایران نیز هفته گذشته در سالگرد خروج آمریکا از برجام اعلام کرد که تهران تعهدات خود در چارچوب برجام را کاهش خواهد داد.

شورای عالی امنیت ملی ایران همچنین اعلام کرده که درصورت عدم تحقق خواسته‌های اقتصادی ایران توسط دیگر اعضای برجام طی 60 روز آینده، تهران برخی دیگر از اقدامات متوقف شده در چارچوب برجام را از سر خواهد گرفت.

تصمیم دولت ایران برای تعلیق برخی فعالیت‌های مرتبط با برنامه هسته‌ای خود و اظهارات متقابل طرف‌های آمریکایی و ایرانی باعث افزایش تنش در منطقه خلیج شده است. در دوره جدید نیز مسئولان ایرانی مانند بسیاری از مسائل دیگر دارای دو نظر متفاوت هستند.

گروه اول یعنی جناح موسوم به محافظه کاران به رهبری آیت الله سیدعلی خامنه‌ای معتقد است که دولت آمریکا بدون دریافت پاسخی مناسب رفتارهایش عقب نشینی نخواهد کرد و گذشت هر روز در شرایط فعلی به زیان ایران است.

بر اساس تفکرات این جناح، اظهارات مقامات آمریکایی مبنی بر عدم تمایل واشنگتن به آغاز درگیری با تهران صرفا تاکتیکی به منظور کسب زمان بوده و با ادامه اجرای تحریم‌های سنگین کنونی توانایی جنگی ایران طی حداکثر دو سال تا حد زیادی تحلیل خواهد رفت.

از سوی دیگر بحران عمیق اقتصادی باعث تضعیف مشروعیت سیاسی حکومت ایران خواهد شد. این گروه می‌خواهد با محاصره نیروهای آمریکایی موجود در منطقه و انجام حملات کوچک علیه آنها، واشنگتن را مجبور به انتخاب یکی از گزینه های جنگ یا توافقی جامع با تهران کند.

جناح محافظه کار ایران همچنین معتقد است که به دلیل نزدیک شدن به موعد انتخابات ریاست جمهوری 2020 آمریکا و وعده انتخاباتی ترامپ مبنی بر خروج نظامیان این کشور از خاورمیانه، به منظور جلوگیری از عدم آغاز جنگ با ایران حاضر به دادن امتیازاتی به طرف ایرانی خواهد بود.

به نظر می‌رسد جناح مقابل یعنی اصلاح‌طلبان و جناح اعتدال نزدیک به روحانی، راهبرد محافظه کاران و شخص رهبر ایران در مورد مسئله تنش با ایالات متحده آمریکا دارای ریسک بسیاری است.

به نظر روحانی و طیف نزدیک به وی، اگر چه ترامپ در شرایط کنونی علاقه چندانی به آغاز جنگ با ایران ندارد اما احتمال اینکه نزدیکانش که بسیاری از آنها تمایلات ضد ایرانی نیز دارند به سیاست "افزایش تنش کنترل شده" ایران پاسخ نظامی شدیدی بدهند.

این نیز باعث خروج کنترل امور از دست ایران شود، بسیار زیاد است. به همین دلیل است که ظریف، وزیر امور خارجه و بسیاری از دیپلمات‌های ایرانی حمله به چندین کشتی باری در امارات متحده عربی را اقدامی مشکوک دانسته و حتی آن را به اسرائیل نسبت داده اند.

علی‌رغم اظهارات رهبر ایران مبنی بر اینکه جنگی میان تهران و واشنگتن روی نخواهد داد، اظهارات ترامپ و پومپئو درباره آمادگی آمریکا برای اعزام شمار زیادی نظامی به منطقه خلیج درصورت نیاز و خروج بسیاری از کارکنان و دیپلمات‌های آمریکایی از عراق نشان می‌دهد که خطر درگیری میان دو کشور هنوز هم وجود دارد.

M.Y