آدم‌ربایی تنها مختص مافیا نیست، بلکه دولت‌ها نیز مخالفان فعال خارج از کشور خود را می‌ربایند و زیر شکنجه‌های جسمی و روانی خُرد می‌کنند.

 

بر اساس آمار اندیشکده آمریکایی "فریدم هاوس" (Freedom House) از سال ۲۰۱۴ تاکنون دست‌کم ۳۱ دولت به دلیل آزار و اذیت شهروندان کشور خود در خارج، قوانین بین‌المللی را زیر پا گذاشته‌اند.

 

این دولت‌ها علاوه بر آدم‌ربایی، از دولت‌های کشورهایی که مخالفانشان در آنها زندگی می‌کنند می‌خواهند، فعالان سیاسی را به زادگاهشان بازگردانند.

 

برخی از کشورها هم در این زمینه همکاری می‌کنند. به عنوان مثال تایلند اعضای اپوزیسیون چینی را که به این کشور پناه برده‌اند، تحت پی‌گرد قضایی قرار می‌دهد، آنها را در یک دادگاه غیرعادلانه محکوم می‌کند و به چین برمی‌گرداند. به این ترتیب ظاهر "حاکمیت قانون" حفظ می‌شود.

 

دولت چین در موارد زیادی از این ترفند استفاده کرده اما در ۱۰ مورد مشخص بدون کمک قوه قضاییه کشورهای دیگر اقدام به آدم‌ربایی کرده است.

 

طبق گزارش "فریدم هاوس"، از سال ۲۰۱۴ در مجموع ۶۰۷ مورد قتل، آدم‌ربایی و حمله‌های گوناگون علیه مخالفان دولت‌ها در خارج ثبت شده است. در این آمار، جاسوسی سایبری و اذیت و آزار آنلاین به‌حساب نیامده است.

 

در فهرستی که "فریدم هاوس" از کشورهای خاطی منتشر کرده، چین و مصر به ترتیب در صدر قرار گرفته‌اند. ایران نیز در رده‌های میانی قرار دارد.

 

بیشترین اقدامات این‌چنینی دولت چین علیه فعالان اقلیت دینی اویغور بوده است.

 

مصر هم به ربایش فعالان سیاسی در تبعید شدت بخشیده اما بر اساس گزارش "فریدم هاوس"، از ابزارهای غیرکشنده استفاده می کند. بیشترین فعالیت دولت مصر در این زمینه در سال ۲۰۱۹ بوده است.

 

آخرین نمونه جنجال‌برانگیز در جمهوری اسلامی ربایش روح‌الله زم و اعدام او بود. گفته می‌شود که جمشید شارمهد، شهروند ایرانی-آلمانی که دادگاه او در تهران به‌تازگی آغاز شده نیز در خارج ربوده شده است.

 

 

ایزابل لینزر، کارشناس "فریدم هاوس" که آمار این اندیشکده را ثبت کرده می‌گوید، تنها بخشی از آمار واقعی در دسترس است. به اعتقاد او، این پدیده در آینده رواج بیشتری خواهد یافت.

 

آندریاس شولر از "مرکز اروپایی حقوق اساسی و حقوق بشر (ECCHR) " هم سخنان لینزر را تایید می‌کند: «قوانین بین‌المللی به‌ویژه توسط دولت‌های مستبد همواره کم‌تر از پیش رعایت و اجرا می‌شود.»

 

بر اساس داده‌های "فریدم هاوس"، موارد تکان‌دهنده‌ مانند قتل فجیع جمال خاشقچی، روزنامه‌نگار منتقد عربستان سعودی در کنسولگری این کشور در استانبول یا حمله سمی به سرگئی اسکریپال، جاسوس سابق روسیه و دخترش در بریتانیا زیاد پیش نیامده و اگر هم اتفاق بیافتد، توجه جامعه جهانی را به خود جلب می‌کند.

 

طبق آمار "فریدم هاوس"، از سال ۲۰۱۴ تاکنون ۲۶ قتل و ۲۰ حمله فیزیکی ثبت شده است. روسیه با هفت حمله مرگبار در صدر فهرست کشورهایی قرار دارد که در هشت سال گذشته اقدام به کشتن یا زخمی‌کردن مخالفان و منتقدان خود در خارج کرده‌اند.

 

ایزابل لینزر به اقدامات برخی کشورها علیه این پدیده نیز اشاره می‌کند و می‌گوید: «ما شاهد گام‌های خوبی برای مبارزه با سرکوب فراملی هستیم. به عنوان مثال سوئد و سایر کشورهای شمال اروپا قوانینی را علیه جاسوسی از پناهندگان وضع کرده‌اند که به صراحت جمع‌‌آوری اطلاعات در باره پناهجویان را ممنوع می‌کند.»

 

به اعتقاد لینزر، اعمال تحریم‌ علیه اعضای دولت متجاوز یا تحریم‌های تسلیحاتی و یا اخراج دیپلمات‌ها می‌توانند اقدام‌های مناسبی برای مبارزه با این پدیده مافیایی باشند.

دویچه وله

 

گوناز تی وی

E