حدود ۳۷ میلیون وسیله نقلیه سبک و سنگین در ایران در حرکت‌اند که از این تعداد، حدود ۳۲ درصد به سن فرسودگی رسیده‌اند.

کمال هادیان‌فر، رئیس پلیس راهنمایی و رانندگی ناجا، از وجود دست‌کم ۱۱ میلیون و ۸۰۰ هزار خودرو فرسوده در ایران خبر داد و گفت که این خودروها اعم از سواری، موتورسیکلت، کامیون و اتوبوس همچنان در حال ترددند.

به گفته رئیس پلیس راهنمایی و رانندگی، هم‌اکنون حدود ۳۷ میلیون وسیله نقلیه سبک و سنگین در ایران در حرکت‌اند که از این تعداد، حدود ۳۲ درصد به سن فرسودگی رسیده‌اند. او تعداد موتورسیکلت‌های در حال تردد را ۱۲ میلیون دستگاه ذکر کرد و افزود که حدود ۸۰ درصد موتورسیکلت‌ها نیز فرسوده‌ شده‌اند.

سیدکمال هادیان‌فر درباره ناوگان حمل‌ونقل عمومی از جمله اتوبوس‌های بین‌شهری نیز گفت که ۸۰ درصد آن‌ها فرسوده‌اند و این یک هشدار جدی است، چرا که «فرسودگی خودروها در تصادف‌ها موثر است».

رئیس پلیس راهنمایی و رانندگی که پیش‌تر خودروهای تولید داخل در ایران را «ارابه مرگ» نامیده بود، از روند اسقاط خودروهای فرسوده نیز انتقاد کرد و گفت: «آنچه به‌عنوان اسقاط خودرو انجام می‌شود، عمدتا صوری است و بیشتر حواله‌ها باطل می‌شود تا اینکه خودرویی اسقاط شود؛ این یک آسیب جدی است و در تصادف‌ها هم سهم قابل‌توجهی دارد.»

فعالان محیط‌زیست و کارشناسان شهری بارها به سهم قابل‌توجه خودروها و موتورسیکلت‌های فرسوده در آلودگی هوای کلان‌شهرها اشاره کرده‌اند، اما از رده خارج کردن خودروهای فرسوده مشروط به آن است که دولت تسهیلاتی برای دارندگان این خودروها و موتورسیکلت‌ها در نظر بگیرد. تعداد زیادی از خودروهای فرسوده و در حال تردد در شهرهای بزرگ متعلق به افرادی‌اند که از طریق جابه‌جا کردن مسافر و با درآمد آن امرارمعاش می‌کنند. این وضعیت درباره موتورسیکلت‌ها نیز صادق است و بسیاری از آنان به‌عنوان «پیک» مشغول به کارند.

از رده خارج شدن این خودروها و موتورسیکلت‌ها به شرطی امکان‌پذیر است که تسهیلاتی در اختیار افراد قرار بگیرد تا بتوانند خودرو یا موتورسیکلت فرسوده خود را با وسایل نقلیه نو معاوضه کنند؛ اما افزایش سرسام‌آور قیمت‌ها این امکان را از آنان سلب کرده است.

به گزارش خبرگزاری ایسنا، گزارش اخیر وزارت صمت و مرکز آمار ایران نشان می‌دهد که قیمت خودروی پراید در مدت سه سال ۵۷۷ درصد افزایش یافته و از حدود ۲۴ میلیون تومان به ۱۶۴ میلیون تومان رسیده و قیمت هر حلقه لاستیک نیز با ۲۹۹ درصد افزایش قیمت از ۱۱۰ هزار تومان به ۴۴۰ هزار تومان صعود کرده است.

دولت ایران نه‌تنها برای معاوضه خودروهای فرسوده با نو امکانات مناسبی در اختیار شهروندان قرار نمی‌دهد، بلکه برای نوسازی ناوگان حمل‌ونقل عمومی و اتوبوس‌های شهری و بین‌شهری هم اقدام نمی‌کند. پیش‌تر، سمیه رفیعی، رئیس فراکسیون محیط‌ زیست شورای شهر تهران، گفته بود که ۹۰ درصد اتوبوس‌های پایتخت از لحاظ ایمنی و آلایندگی وضعیت نامناسبی دارند.

سیاوش محبی، معاون عملیات پلیس راه، نیز می‌گوید ۳۲ درصد ناوگان باری فرسوده شده‌اند. به گفته او، در حال حاضر ۱۵۰  هزار دستگاه کامیون در ناوگان باری تردد می‌کنند که یا فرسوده‌اند یا در حال فرسوده‌ شدن‌اند. او با بیان اینکه سن ناوگان فرسوده باری در ایران از ۲۵ سال عبور کرده است، افزود: «فرسوده بودن ناوگان به افزایش میزان و شدت تصادف‌ها و همچنین شدت جراحات منجر می‌شود.»

گوناز تی وی
M ایندیپندنت