اعتراضات مردم در چندین شهر و ده‌ها مرکز آموزش عالی در نقاط مختلف چین در روزهای شنبه و یکشنبه نمایشی از نافرمانی مدنی بود که از حدود ده سال پیش و آغاز زمامداری شی جین‌پینگ بی‌سابقه است.

 

در دوران رهبری شی منتقدان و مخالفان حزب کمونیست چین به شدت سرکوب شده‌اند و گسترش کنترل‌ها توسط سامانه‌های پیشرفته و دیجیتال، برگزاری تجمعات اعتراضی را دشوارتر کرده است.

 

روز دوشنبه نشانه‌ای از تجمع‌های اعتراضی در پکن و شانگهای دیده نمی‌شد ولی ماموران پلیس در نقاطی که در روزهای گذشته محل برگزاری اعتراضات بود مستقر شده بودند.

 

ساکنان این شهرها و کاربران شبکه‌های اجتماعی می‌گویند ماموران پلیس تلفن همراه افراد را بازرسی می‌کردند تا مطمئن شوند آیا فیلترشکن و یا تلگرام که معترضان از آن استفاده می‌کردند در آن نصب شده است یا نه. استفاده از فیلترشکن در چین برای اکثریت مردم غیرقانونی و شبکه اجتماعی تلگرام نیز مسدود شده است.

 

سخنگوی وزارت خارجه چین در نشست خبری روز دوشنبه خود در پاسخ به سئوال خبرنگاران در مورد خشم و نارضایتی عمومی از سیاست موسوم به «کووید صفر» گفت: « آنچه شما به آن اشاره کردید انعکاس واقعیت نیست. ما معتقدیم که با رهبری حزب کمونیست و همکاری مردم چین، در مبارزه با کووید ۱۹ موفق خواهیم شد».

 

اعتراض به سیاست‌های سختگیرانه در مقابله با گسترش ویروس کرونا برای دولت شکست بزرگی خواهد بود. به رغم قرنطینه‌های شدید تعداد زیادی از مردم چین به کووید ۱۹ مبتلا شده‌اند و این سیاست سختگیرانه علاوه بر رشد اقتصادی کشور روی درآمد، آزادی رفت‌وآمد و سلامت روحی مردم تاثیر منفی چشمگیری داشته است.

 

هر چند به دلیل این سختگیری‌ها تلفات ناشی از کووید ۱۹ براساس آمارهای رسمی در حد چند هزار نفر بوده است ولی به دلیل توقف فعالیت‌های عادی در دوران قرنطینه‌های طولانی رشد اقتصادی چین لطمه خورده است.

 

تغییر این سیاست به معنای رها کردن یکی از مهمترین برنامه‌های شی جین‌پینگ است. علاوه بر این می‌تواند به فشار شدید به نظام خدمات درمانی چین که امکان چندانی برای پذيرش و مداوای بیماران ندارد و همین‌طور مرگ تعداد زیادی از جمعیت سالخورده کشور منجر شود.

 

تحت تاثیر اعتراضات دو روز گذشته بهای جهانی نفت و همین‌طور ارزش سهام در بازار بورس چین و یوآن، واحد پول این کشور، کاهش یافت.

 

رسانه‌های حکومتی اعتراضات را گزارش ندادند و در سرمقاله‌های خود از مردم خواستند که مقررات کووید را رعایت کنند. بسیاری از کارشناسان معتقدند که بعید است چین تا قبل از ماه‌ مارس و آوریل مقررات قرنطینه را لغو کند و قبل از اجرای چنین تصمیمی باید یک واکسیناسیون سراسری انجام دهد.

 

کارشناسان امور چین می گویند وقوع این اعتراض‌ها یک تهدید عاجل برای نظام حاکم نیست ولی به‌وضوح نشان می‌دهد که سیاست فعلی دولت برای مهار کرونا دیگر قابل اجرا نیست. اگر تغییری در این زمینه صورت بگیرد بسیار کند، نامنظم و حتی در مواردی ممکن است تشدید شود.

 

پلیس روز دوشنبه برای جلوگیری از گردهمایی مردم در برخی از خیابان‌های مرکز شانگهای موانع فلزی نصب کرد و کافه‌ها و رستوران‌های این محلات را تعطیل کرد.

 

مقررات سختگیرانه برای مهار کووید ۱۹ به عاملی برای عدم اطمینان سرمایه‌گذاری در چین بدل شده است. کمتر کسی تصور می‌کرد که چنین اعتراضاتی روی دهد و اکنون سرمایه‌گذاران واکنش حکومت به این اعتراضات و احتمال وقوع بی‌ثباتی در چین را با دقت دنبال خواهند کرد.

 

جرقه این اعتراضات آتش سوزی روز پنجشنبه در یک مجموعه مسکونی در شهر اورومچی در غرب چین بود که جان ده نفر را گرفت. برخی از گزارش‌ها حاکی است که مقررات قرنطینه در این شهر که از حدود ۱۰۰ روز پیش به اجرا گذاشته شد مانع فرار مردم از محل حادثه شده و عملیات نجات را کند کرده است. مقامات محلی این ادعا را رد کرده‌اند.

رادیو فردا

 

گوناز تی وی

E