Görüş haqda "görüş" Araz Əzimov: "Həmsədrlərin Bakıya gəlmələri və yaxud nazirlərimizin hansısa konfransda iştirak etdiyi zaman onları tutub görüşdürmək danışıq deyil" Rauf Mirqədirov: "Bu gün vasitəçilər münaqişənin həllini reqlamentləşdirən yeganə mövcud sənədin-BMT TŞ-nin qətnaməsinin tələblərini unudublar" Azərbaycan və Ermənisitan xarici işlər nazirlərinin Moskva görüşlərini təkcə mətbuat və ekspertlər deyil, yüksək səviyyəli rəsmilər də nikbinliklə qarşılamayıb. Görüş öncəsi Ermənistan prezidenti Serj Sarkisyan rəsmi Bakını imitasiyada günahlandıraraq 10 il ərzində ortaya Qarabağın statusu ilə bağlı təklif irəli sürməməkdə günahlandırıb. Azərbaycan xarici işlər nazirinin müavini Araz Əzimov isə hesab edir ki, indi heç bir danışıq yoxdur. Nazir müavinin sözlərinə görə əgər biz danışıq formasında nə isə qurmaq istəsək, gərək bir proses olsun, ekspertlər ayrılsın və konkret məqsədlərlə çalışsınlar. Tural "Amma iki-üç aydan bir və ya 6 ay fasilələrlə həmsədrlərin Bakıya gəlmələri və yaxud nazirlərimizin hansısa konfransda iştirak etdiyi zaman onları tutüb görüşdürmək danışıq deyil". Mütəxəssislərin fikrincə, danışıqların hələ də aktiv mərhələsinin olmaması münaqişənin həllini daha da uzadır. Politoloq Rauf Mirqədirov Araz Əzimovun bəyanatı ilə razı olduğunu deyərək, baza prinsiplərinin böyük bir hissəsinin razılaşdırılmasına baxmayaraq mənasız görüşlər silsiləsini davam etdirildiyini bildirdi: "Amma hamının da başa düşdüyü kimi ortaq məxrəcə gəlinməyən, razılaşdırılmamış prinsiplərlə bağlı ümumi fikir olmasa, digər ortaya qoyulmuş oxşar mövqelərin elə bir əhəmiyyəti olmayacaq. Ona görə də həmsədrlərin danışıqların konstruktiv getməsi haqda olan bəyanatları və hər il uğurun olacağı halda fiikirləri "qara qəpiyə dəyməz". Elə 1 faiz razılaşdırılmamış məsələ ola bilər ki, bu 1 faizin ağırlığı qalan 99 faizdən böyük olsun". Hazırda əsas problemin Dağlıq Qarabağın gələcək statusuyla bağlı olduğunu deyən ekspert bu prinsip ətrafında razılığın olmayacağı təqdirdə, hansısa ekspert qrupları səviyyəsində danışıqların elə bir əhəmiyyətinin olmayacağını bildirdi. Çünki oxşar ekspert qrupları dəfələrlə yaradılıb. Vaxtilə ayırıcı zonanın, silahsızlaşdırılmış ərazinin müəyyənləşdirilməsi və orda sülhməramlı qüvvənin yerləşdirilməsi kimi araşdırmalar və razılaşdırılmalar ekspert səviyyəsində həyata keçirilib. Amma əsas məsələdə razılaşma əldə olunmadığı üçün ekspert danışıqlarının da heç bir əhəmiyyəti olmadı. Ona görə də bu gün faktiki olaraq danışıqların imitasiyası gedir. İşğalçı Serj Sarkisyan da danışıqlardakı imitasiyanı təsdiqləyir, amma həyasızlığına salıb rəsmi Bakını günahlandırır. Rəsmi Bakının xalqların öz müqəddəratının təyin etmə hüququnu tanıdığını deyən Rauf Mirqədirov Ermənistan bu günə kimi Azərbaycanın ərazi bütövlüyün tanınması istiqamətində addım da atmadığını söylədi. Buradan da bir nəticə çıxır ki, Sarkisyan Sarkisyan "öz müqəddəratını təyin etmə hüququ" deyəndə tam müstəqilliyi nəzərdə tutur. Bu halda həqiqətən də danışıqların davamı yalnız imitasiya xarakteri daşıyır. Prinsipcə, indiki mərhələdə əsas məsələ ətrafında tərəflərin razılaşmaya hazır olmadıqların deyən ekpert əsas problemin tərəflərdə deyil, vasitəçilərdə olduğunu düşünür: "Vasitəçilər münaqişənin həlli üçün beynəlxalq hüquqi normativ olan ölkə sərhədlərini müəyyənləşdirməlidirlər. Nəzəri cəhətdən bu təşkilat rolunu ATƏT oynaya bilərdi, amma praktiki baxımdan bu mümkün deyil. Çünki ATƏT-də bütün qərarlar konsensus yoluyla qəbul olunur. Yəni Ermənistan həmin qərarın əleyhinə səs versə, bu ləğv oluna bilər. Bir neçə il əvvəl bu məsələni BMT-nin Təhlükəsizlik Şurası səviyyəsinə qaldıra bilsəydik, bəlkə də orada Azərbaycanın maraqlarını təmin edə biləcək bir qərara nail ola bilərdik". BMT TŞ qətnamələrinin pozitiv tərəfinin də olduğunu deyən politoloq danışıqları həmin məcraya qaytarmağı vacib saydı. Çünki ATƏT Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə məhz BMT TŞ-nin tapşırığıyla məşğul olub. Həmin qətnamələrdə isə göstərilir ki, Dağlıq Qarabağ ətrafındakı ərazilər qeyd-şərtsiz azad olunmalı, blokadaya son qoyulmalı və hərbi qüvvələr münaqişə zonasından çıxarılaraq iqtisadi münasibətlər bərpa olunmalıdır. Yalnız bundan sonra tərəflər Dağlıq Qarabağın statusunu müəyyənləşdirməlidirlər: "Bu gün unudub ki, niyə ATƏT-in Minsk qrupu deyimi ortaya çıxıb. O vaxt bütün bu tədbirlər həyata keçiriləndən sonra məhz Minskdə konfrans çağırılaraq Dağlıq Qarabağın statusunun müəyyənləşdirilməsi nəzərdə tutulurdu. Təəssüf ki, bu gün vasitəçilər əslində münaqişənin həllini reqlamentləşdirən yeganə mövcud sənədin tələblərini də unudublar. Danışıqları sonsuzluğa qədər aparmaq cəhdləri isə mənfi haldır. Danışıqları ilkin məcraya qaytarmaq ən ideal variantdır və nazirlərin görüşündə belə məsələlər qaldırılmalıdır. Düşünürəm ki, bu gün rəsmi Bakı Dağlıq Qarabağın statusuyla bağlı ortaya hazır bir sənəd də qoymalı idi. Yəqin ki, danışıqlarda bununla bağlı rəsmi Bakının ciddi səhv buraxılıb. Əks təqdirdə, işğalçı və terrorçu Ermənistanın prezidenti Azərbaycanın statusla bağlı ortaya sənəd qoymamaqda ittham edə bilməzdi". xalqcebhesi