“İRANDA ”MƏXMƏRİ İNQİLAB“ PLANI YALNIZ ABŞ-da HAZIRLANA BİLƏR" İlham İsmayıl: “Bu tip planların başqa ölkələrin ərazisində hazırlanması praktikada yoxdur” İran xüsusi xidmət orqanları bu ölkədə “məxməri inqilab” planının Bakıda hazırlanması iddiası ilə çıxış edib. Onlar ABŞ-ın Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin (MKİ) yeni agentura şəbəkəsinin ifşa olunduğunu açıqlayıblar. Xüsusi xidmət orqanlarından bildiriblər ki, ölkədə islam rejimini devirmək istəyən bu şəbəkə Bakıdan idarə olunub. “Tehran Times” qəzetinin İranın əks-kəşfiyyat xidmətinin yüksək səlahiyyətli şəxslərindən birinə istinadən yaydığı xəbərdə bildirilir ki, MKİ bu planı həyata keçirmək üçün 32 milyon dollar ayırıb. İranın rəsmi KİV-ləri Amerika kəşfiyyatının işləməkdə ittiham olunan dörd nəfərə hökm kəsildiyi haqda məlumat yayıblar. Məlumata görə, istintaq müəyyən edib ki, bu şəxslər ABŞ-ın İrana qonşu ölkələrdəki kəşfiyyat şəbəkəsi vasitəsilə idarə olunublar. İran rəsmilərinin sözlərinə görə, çevriliş hazırlamaq planında onlarla adamın adı keçir. Həbs edilənlərdən yalnız ikisinin adını açıqlanıb. Bunlar İran həkimləri Araş və Kamiyar Alayidir. Onlar QİÇS virusunun təhqiqatı ilə məşğul olublar. İranın “Fars” agentliyi isə bu plana dəxli olan konkret Amerika rəsmisinin adını çəkib. Bu, dövlət katibinin müavini Uilyam Berns, dövlət katibinin mədəniyyət işləri üzrə köməkçisi Qoli Ameri və ölkənin Dubaydakı konsulluğunun əməkdaşı Ramir Asqardır. ABŞ kəşfiyyatının Bakıda şəbəkəsinin olması nə dərəcədə ağlabatandır? Buna rəsmi səviyyədə icazə verilibmi? Bu cür əməliyyatları Azərbaycanda hazırlamaq bizim ölkəmizi təhlükə qarşısında qoymur ki? Dünyada bu tipli şəbəkələrin fəaliyyəti üçün həmin ölkəyə pul ödənilirmi? Bunun başqa bir formada qarşılığı olurmu? Bu və digər suallarımıza cavab almaq üçün sabiq MTN zabiti İlham İsmayılla danışdıq. Ekspert ilk növbədə onu qeyd etdi ki, əgər bu şəkildə əməliyyat planı varsa, onunla bağlı informasiyanın səhihliyinə dair konkret fikir yürütmək çətindir: “Bircə onu deyə bilərik ki, belə bir şey mümkündür. Amma məsələ ondadır ki, adətən bu tipli hər hansı bir plan mahiyyəti üzrə başqa bir ölkənin ərazisində hazırlanmır. Belə bir şey praktikada yoxdur. Yəni indiki halda, MKİ-yə məxsus olduğu bildirilən bu plan yalnız ABŞ-da hazırlanıb. Burada sadəcə, Azərbaycanla bağlı nüans ola bilər. Hətta Azərbaycanla bağlı olan hissənin hazırlanması, buradakı hər hansı şəbəkədən istifadə etmək planı da Amerikanın özündə tərtib edilir. Azərbaycan hökuməti buna razılıq veribsə, deməli, burada hansısa vasitədən söhbət gedə bilər, başqa bir şey ola bilməz. Sadəcə, İran Azərbaycanı gözdən salmaq, növbəti dəfə düşmən elan eləmək üçün bütün məsuliyyəti Azərbaycanın üzərinə atmağa cəhd edir. Məsələ ondadır ki, İran Amerikanın bu ölkədə insan haqlarının qorunması, nüvə planının dayandırılması istiqamətində səylərin gücləndirilməsinə ”məxməri inqilab" adı verə bilər. Bu mənada, hansısa məqamda Azərbaycandan istifadə olunması mümkündür. Amma bu planın ana xətti Amerikada cızılıb. Belə bir planın başqa ölkədə hazırlanması məntiqli deyil. Onun həyata keçirilməsində Azərbaycanın hər hansı formada iştirak etməsi isə dövlətlərarası münasibətlərin incəlikləridir. Bunu hər hansı bir ekspert sözü ilə dəyərləndirmək çətin işdir. Əgər İranda deyilən o inqilab baş verəcəksə, bu, Azərbaycanın da xeyrinə olan məsələdir. Ona görə də İran bu cür ittihamlar irəli sürür". İ.İsmayıl söylədi ki, hakimiyyətin bu planın Azərbaycanla bağlı olan hissəsinə razılıq verməsinin qarşılığında Amerikanın hansı addımlar atmasını söyləmək də çətindir: “Məsələ ondadır ki, Azərbaycan hər hansı bir razılığı ancaq dövlət maraqları naminə verə bilər. Tutaq ki, Amerika İranda hər hansı bir əməliyyat hazırlayırsa, Azərbaycanın bununla bağlı hər hansı bir mövqeyi ancaq dövlət maraqları çərçivəsində olur. Çünki bu elə bir məsələdir ki, istənilən bir hakimiyyət burada dövlət maraqlarını mütləq nəzərə almalıdır. Başqa cür mümkün deyil”. Orxan QARAÇAYLI musavat