GünAzTv: Sentyabrın 12-də Türkiyədə Konstitusiyanın (Ana Yasa) bəzi maddələrinə dəyişiklik edilməsini nəzərdə tutan ümumxalq səsverməsinin ilkin nəticələri açıqlanıb. APA-nın yaydığı məlumata əsasən, seçicilərə seçki məntəqələrində bir tərəfi ağ, bir tərəfi qəhvəyi rəngdə olan bülleten verilib. Ağ rəngin üzərində "Evet" (Bəli), qəhvəyi rəngin üzərində isə "Hayır" (Xeyr) sözləri yazılıb. Konstitusiya dəyişikliyini dəstəkləyənlər ağ rəngli səhifənin, dəyişikliyin əleyhinə olanlar isə qəhvəyi rəngli səhifənin üzərinə möhür vurub. Səsvermədə iştirak edənlərin 58 faizi dəyişikliklərə "Evet" ("Bəli"), 42 faizi isə "Hayır" ("Xeyr") deyib.    Referendumda səsvermə hüququna malik olan 49 milyon 446 min 369 seçicinin 77,4 faizi bu hüquqdan istifadə edib.    Qanunvericiliyə əsasən, referendumda kvorum prinsipi tətbiq olunmur. Etibarlı səslərin yarısından çoxunun (50+1) "Bəli" və ya "Xeyr" olması yekun qərar üçün yetərli sayılır.    Referendumda seçicilər Konstitusiyanın 24 maddəsinə edilən dəyişikliyə münasibət bildirib. Bunların arasında 2 maddə - Konstitusiya Məhkəməsi ilə Hakimlər və Prokurorlar Ali Qurumunun (Azərbaycandakı Məhkəmə-Hüquq Şurasının analoqu) tərkibinə dəyişiklik edilməsinə dair maddələr ölkədə çox ciddi mübahisələrə və cəmiyyətin ikiyə bölünməsinə gətirib çıxarıb. Müxalifət hakimiyyətdəki Ədalət və İnkişaf Partiyasını (AKP) bu dəyişiklik vasitəsilə məhkəmə hakimiyyətini ələ keçirmək cəhdində ittiham edir.    ABŞ prezidenti Barak Obama 12 sentyabrda keçirilən Konstitusiya referendumundakı qələbə münasibətilə Türkiyənin baş naziri Rəcəb Tayyib Ərdoğanı təbrik edib. APA-nın "Sabah" qəzetinə istinadən verdiyi məlumata görə, ümumxalq səsverməsinin nəticələri bəlli olduqdan sonra xaricdən ilk təbrik zəngi B.Obamadan gəlib. R.T.Ərdoğana telefon açan ABŞ prezidenti referendumun nəticəsini Türkiyə demokratiyasının zənginliyi kimi qiymətləndirib. O bildirib ki, referendumda iştirak faizinin yüksək olması Türkiyədə demokratiyanın dinamizmini göstərir.    "Türkiyə Ramazan bayramından sonra demokratiya bayramından da üzüağ çıxdı". APA-nın Türkiyə mediasına istinadən verdiyi məlumata görə, bu sözləri sentyabrın 12-də keçirilən Konstitusiya referendumunun nəticələrinə münasibət bildirən Türkiyənin baş naziri Rəcəb Tayyib Ərdoğan deyib. O, nəticəni belə şərh edib: "Konstitusiyamızın 26 maddəsinə edilən dəyişiklik 58 faiz səslə qəbul edilib. Əziz millətimiz öz səlahiyyətindən istifadə edərək dəyişiklik paketini təsdiqlədi. Qənaətimizcə, qutudan çıxan əsas mesaj budur ki, xalqımız daha inkişaf etmiş demokratiya, daha çox azadlıq, hüququn, milli iradənin üstün olduğu bir cəmiyyəti istəyi. Bu gün öz imtiyazlarını qorumaq istəyənlər deyil, cəmiyyətin ədalət tələbi, haqq və hüquq qələbə qazandı. Başımız dik, üzümüz ağ olaraq deyirik ki, ümumxalq səsverməsində millətimizin iradəsi ortaya qoyuldu".    R.T.Ərdoğan, "bəli" deyənlərlə yanaşı, "xeyr" deyənlərin də qalib gəldiyini, Türkiyədə yeni bir mərhələnin başlandığını söyləyib. O, dəyişikliklərin yetərli olmadığını və yeni Konstitusiya hazırlayacaqlarını da açıqlayıb. Baş nazir Konstitusiya dəyişikliklərinə dəstək verən nurçuların lideri Fətullah Gülənə də ad çəkmədən təşəkkür edib.    Kamal Kılıçdaroğlu qılıncı yerə qoymayacağını bəyan etdi    Türkiyənin ana müxalifət lideri - Cümhuriyyət Xalq Partiyasının sədri Kamal Kılıçdaroğlu referendumun nəticələrini hörmətlə qarşıladıqlarını, lakin bu nəticənin hakimiyyətin təzyiqilə ortaya çıxdığını deyib. APA-nın Türkiyə mediasına istinadən verdiyi məlumata görə, K.Kılıçdaroğlu bildirib ki, Türkiyə iki nəfərdən birini razı salan qərarla yoluna davam edə bilməz: "Bu nəticədən çıxarılacaq dərslər var. Ancaq unudulmamalıdır ki, xalqın iradəsinin sərbəst ifadə olunması üçün şərait yaradılmadı. İqtidar demokratik mədəniyyət imtahanından keçə bilmədi. AKP bu dəyişiklik paketilə tamamilə özünə bağlı bir məhkəmə hakimiyyəti qurmaq istəyir. CHP olaraq, mübarizəmizi qətiyyətlə davam etdirəcəyik. Yetərli saymasam da, 42 faiz gözəl nəticədir. "Xeyr" səsləri üçün necə çalışdığımızı hər kəs gördü. "Bəli" və "Xeyr" səslərini partiyalara verilmiş səslər kimi qəbul etmək olmaz".    K.Kılıçdaroğlu referendumda səs verə bilməməsinin səbəbini də izah edib: "İstanbulda qeydiyyatda idim. Lakin ev ünvanım dəyişdikdən sonra mənim xəbərim olmadan adım seçici siyahısından çıxarılıb. Partiya üzvlərimiz və tərəfdarlarımızdan üzr istəyirəm. Çünki bu məsələdə mənim də səhvim var".    Qeyd edək ki, CHP rəhbərliyi müxalifətin referendumdakı məğlubiyyətini Milliyyətçi Hərəkat Partiyasının elektoratının bir hissəsinin Konstitusiya dəyişikliyini dəstəkləməsi və istirahət zonalarında olan, bu səbəblə səs verə bilməyən vətəndaşların sayının çoxluğu ilə əlaqələndirir.    Dövlət Baxçalı Türkiyənin qaranlıq bir gələcəyə qədəm qoyduğunu dedi    "Konstitusiya dəyişikliyinin referendumda qəbul edilməsilə Türkiyə ciddi risq və təhlükələrlə dolu qaranlıq bir gələcəyə qədəm qoyub. Dərhal növbədənkənar parlament seçkiləri keçirilməlidir". APA-nın Türkiyə mediasına istinadən verdiyi məlumata görə, bu sözləri 12 sentyabr referendumunun nəticələrini şərh edən Milliyyətçi Hərəkat Partiyasının (MHP) lideri Dövlət Baxçalı deyib. Ümumxalq səsverməsinin nəticələri bəlli olduqdan sonra yazılı açıqlama ilə çıxış edən D.Baxçalı referendum kampaniyasında AKP-nin, dövlət imkanlarından istifadə edərək, rüşvət və şantaj üsullarından yararlandığını söyləyib.    Qeyd edək ki, referendum kampaniyasında öz seçicilərini Konstitusiya dəyişikliklərinə "yox" deməyə çağıran MHP rəhbərliyi istəyinə nail ola bilməyib. Belə ki, MHP-nin güclü olduğu vilayətlərin əksəriyyətində əhali Konstitusiya dəyişikliyinə dəstək verib.