“ERMƏNİSTAN RUSİYASIZ HEÇ BİR RAZILIĞA GƏLƏSİ DEYİL” Rasim Musabəyov: “Kreml ya təkbaşına, ya da Türkiyə ilə bərabər Qarabağ məsələsində hansısa təşəbbüslərlə çıxış edə bilər” “Minsk Qrupunun fəaliyyətinin müəyyən müddətdə dondurulacağı istisna olunmur. Özü də bu, təkcə Gürcüstandakı olaylarla bağlı deyil. Hazırda Azərbaycanda prezident seçkiləri ərəfəsidir və bu müddət kompromislər üçün əlverşli dövr sayıla bilməz”. Politoloq Rasim Musabəyov bu sözləri Hadson Araşdırmalar Mərkəzinin Avrasiya proqramının direktoru Zeyno Baranın ATƏT-in Minsk Qrupunun fəaliyyətinin davam etməsinin mümkün olmadığı barədə fikirlərini şərh edərkən söyləyib. Qeyd edək ki, Z.Baran Rusiyanın Gürcüstandakı separatçı qurumlarla bağlı tutduğu mövqedən sonra yaranmış yeni situasiyada Minsk Qrupunun perspektivini görmədiyini deyib. R.Musabəyov isə hesab edir ki, qrupun fəaliyyətinə xitam verildiyini demək hələ tezdir: “Eyni zamanda bir müddət sonra ABŞ-da da seçki olacaq və mümkündür ki, hazırda vəzifədə olan insanlar başqaları ilə əvəzlənsin. Kimin prezident seçiləcəyindən asılı olmayaraq, Metyu Brayzanın həmsədr kimi qalıb-qalmayacağı bəlli deyil. Ona görə də Minsk Qrupunun fəaliyyətində bir-neçə aylıq fasilə qaçılmazdır”. R.Musabəyov qeyd etdi ki, yaxın zamanlarda Rusiya ilə Qərb arasında gərginlik artacaqsa, Moskva Qarabağ məsələsində təşəbbüsü ələ almağa çalışacaq: “İstisna etmirəm ki, o zaman Rusiya ya təkbaşına, ya da Türkiyə ilə bərabər hansısa təşəbbüslərlə çıxış edə bilər. Bununla Moskva sübut etməyə çalışacaq ki, Rusiya təkbaşına da hansısa irəliləyişlər əldə etməyə qadirdir. Hər halda bu kimi təşəbbüslər gözləniləndir. Təşəbbüslərin məqbul olub-olmayacağı bəlli deyil”. Ancaq ekspert Rusiyanın iştirakı olmadan Amerika və Avropanın Qarabağ problemini daha tez həll edə biləcəyinə dair Z.Baranın dediklərini bölüşmədi: “İnanırsınızmı ki, Ermənistan Rusiyanın iştirakı olmayan hansısa prosesə dəstək verə bilər? Ermənistan faktiki Rusiyasız heç bir razılığa gələsi deyil. Hansısa razılığın təminatçısı kimi Rusiya iştirak etməyəcəksə, İrəvan həmin məsələyə müsbət rəy bildirməyəcək”. Qeyd edək ki, uzun müddətdir Türkiyənin Dağlıq Qarabağ məsələsində vasitəçi olmasının zəruriliyi haqda danışılırdı. Hazırda artıq bu məsələnin reallaşması üçün münbit şərait yaranmaqdadır. Bəs, Türkiyənin danışıqlar prosesinə cəlb olunması Qarabağ məsələsinin ədalətli həllində hansısa rol oynaya bilərmi? R.Musabəyov “Bu, Türkiyənin hansı töhvə verəcəyindən asılıdır. Əgər gəlib deyəcəklərsə ki, hansısa məsələlərin naminə Azərbaycan güzəştə getsin, bax, belə cür vasitəçilik bizə lazım deyil”. Politoloq Rusiya xarici siyasət idarəsinin başçısı Lavrovun Gürcüstandakı münaqişələrin Dağlıq Qarabağ probleminin həllində presedent olmayacağı barədə dediklərinə də reaksiya verdi: “Faktiki Rusiya əldə etdiyi ”uğur"u möhkəmləndirmək üçün özünə əlavə başağrısı yaratmaq istəmir. Ona görə də bir tərəfdən Moldova prezidenti Voronini sakitləşdirmək istəyir, digər yandan Azərbaycana pozitiv siqnallar ötrürür. Gerçəklik bundan ibarətdir ki, artıq Rusiya enerji dəhlizlərinə ciddi təhlükə gətirib. Onlar hesab edirlər ki, böyük enerji layihələrini neytrallaşdırmağı bacaracaqlar. Ona görə bu cür mesajlar verirlər. Ən azı Rusiyaya lazımdır ki, bu gün birbaşa Qərblə birlikdə onlarla toqquşmaya getməyək və elə susmaqla da Rusiyanın hərəkətlərinə bəraət qazandıraq". Ancaq R.Musabəyov Kremlin Qarabağla bağlı hazırda sərgilədiyi mövqenin aldadıcı ola biləcəyini də istisna etmir. Ona görə də Qərbin hərəkətə keçməsini vacib sayır: “Qoy Qərb gəlib bacarığını Gürcüstanda nümayiş etdirsin, biz də baxıb ortaya mövqe qoyaq. Hiss olunur ki, hələlik Rusiya Dağlıq Qarabağın tanınmasını dilə gətirmir. İlkin olaraq belə rəy mövcud idi ki, Gürcüstandakı separatçıların Rusiya tərəfindən tanınmasından sonra İrəvanın Dağlıq Qarabağı tanıması üçün fürsət yaranıb. Ancaq fakt budur ki, Ermənistan ixtiyar sahibi deyil. Hələ ki, Rusiya ermənilərə ”oturun yerinizdə" dediyi üçün səslərini çıxarmırlar". Elşad PAŞASOY musavat