İranda internet kəsintisi müharibə və iqtisadi təzyiq fonunda biznes sahəsini iflic edir

SON XƏBƏRLƏR

İranda internet kəsintisi müharibə və iqtisadi təzyiq fonunda biznes sahəsini iflic edir

2026.05.01, 13:06

"Associated Press"in məlumatına görə, İranda davam edən genişmiqyaslı internet kəsintisi onsuz da zəif olan iqtisadiyyata ciddi zərbə vurur, milyonlarla insanı qlobal şəbəkədən ayırır və onlayn platformalardan asılı olan bizneslərin gəlirlərini demək olar ki, tamamilə məhv edir.

Gunaz.tv

Dünyada ən uzun və sərt internet məhdudiyyətlərindən biri hesab olunan bu kəsinti 2026-cı il ərzində İran əhalisinin böyük hissəsini qlobal internetdən demək olar ki, tamamilə təcrid edib. Hakimiyyət orqanları bu məhdudiyyətləri müharibə dövründə təhlükəsizlik zərurəti ilə əsaslandırır.

İqtisadi təsirlər isə ciddi şəkildə hiss olunur. Təxminən 10 milyon insanın İranda internet üzərindən işlədiyi bildirilir və onların çoxu gəlir mənbəyini itirib. Moda, fitnes və e-ticarət kimi müxtəlif sahələrdə fəaliyyət göstərən sahibkarlar onlayn fəaliyyətin dayanması səbəbindən gəlirlərinin kəskin azaldığını və ya tamamilə itdiyini deyirlər.

Mütəxəssislərin hesablamalarına görə, internet kəsintisi ölkə iqtisadiyyatına birbaşa olaraq gündə 30–40 milyon dollar zərər vurur, dolayı təsirlər isə bu rəqəmi daha da artırır.

VPN kimi məhdud alternativlər mövcud olsa da, onların qiyməti çox insan üçün əlçatmazdır. Eyni zamanda dövlətin nəzarətində olan daxili şəbəkənin yavaş və məhdud olduğu, biznes ehtiyaclarını ödəmək üçün kifayət etmədiyi bildirilir.

Bu vəziyyət müharibə, sanksiyalar və ABŞ blokadası fonunda artan iqtisadi təzyiqlərlə üst-üstə düşür, işsizlik səviyyəsini artırır və bəzi iranlıları dolanışıq üçün qeyri-rəsmi işlərə (məsələn, küçə ticarəti və ya müqaviləsiz işlər) yönəldir.

Tənqidçilər bildirirlər ki, bu məhdudiyyətlər yalnız iqtisadi çətinliyi dərinləşdirmir, həm də məlumat əldə etmək imkanlarını məhdudlaşdırır və əhalinin təcrid olunmasına səbəb olur ki, bu da İranın rəqəmsal iqtisadiyyatı və cəmiyyəti üçün uzunmüddətli risklər yaradır.

- Cəfər Cəfərli

GUNAZ.TV

SON XƏBƏRLƏR