GünAzTv: Son günlər dünyanın çeşidli informasiya vasitələrində İranın rəsmi valyutası rialın kəskin şəkildə ucuzlaşdığı, bunun isə ölkə iqtisadiyyatını böhrana sürüklədiyi barədə məlumatlar yayılır, mülahizələr söylənilir.

GünAz.TV-nin «RPK»-ya istinadən xəbərinə görə,İran prezidenti Mahmud Əhmədinijat bildirib ki, Qərbin İslam Respublikasına qarşı sanksiyaları «təsir etməyib». O, xarici valyuta ( ABŞ dollarının bu həftə kəskin şəkildə bahalaşmasını nəzərdə tutur) kursunun artması ilə bağlı rahatsızlığı təkzib edərək, bunu «səhv xəbər» adlandırıb.

İran prezidenti Qərbi İrana təzyiqləri «artırmağa» çağırıb. BBC-nin məlumatına görə, Əhmədinijat tətbiq olunan yasaqların önəmi olmadığını vurğulayıb. Ölkədə xarici valyutanın bahalaşması haqda xəbərin isə «məqsədyönlü yayıldığını» söyləyən İranın hökumət başçısının qənaətincə, bununla «əhalidə narazılıq yaratmaq» istəyiblər. 

Mənbənin məlumatına əsasən, dövlət bankları məsələyə müdaxilə etdikdən sonra rial «canlanıb». «Hər kəsə aydın olsun ki, iqtisadiyyatımızda fövqəladə heç nə yoxdur. Bazara müdaxilə etməklə məqsədlərinə çatmaq istəyənlər, yanılırlar» -deyə, Mahmud Əhmədinijat bəyan edib.

Çin Xalq Respublikası kimi İran güclü və sabit iqtisadiyyata malik olmadığından onun ABŞ dollarına qarşı müqavimət göstərərək, onun dünyanın maliyyə bazarında ucuzlaşacağına nail olacağı ehtimalı sıfra yaxındır. Bu baxımdan İran rəsmilərinin belə çıxışlarının daha çox ölkə əhalisinin etirazalarını yumşaltmağa hesablandığı istisna edilmir.

Xatırladaq ki, 2008-ci ilin mayında bir gecənin içində benzinin qiyməti bahalaşdı, hökumət bu yanacaqla bağlı yeni qaydalar tətbiq etdi. Onda ölkə əhalisi hakimiyətin bu sayaq «islahatına» kəskin cavab verdi. Çoxlu sayda yanacaq doldurma məntəqəsi yandırıldı. Bu baxımdan ehtimal etmək olar ki, hakimiyyət rialın qiymətinin ucuzlaşdırıb, bahalaşdırmaqla qiymətlərin bahalaşmasının yeni dalğasına ictimaiyyəti hazırlayır. Çünki uzun illərdir ki, banklarda və «qara bazarda» rialın dollar və avroya nəzərən məzənnəsi dövlətin maliyyə qurumlarının birbaşa müdaxiləsi ilə saxlanılırdı. Ona görə də həmin valyutaların məzənnəsinin gerçək kursa satılması üçün rialı bir neçə gün ərzində 25-30 faiz ucuzlaşdırdı.

Yeri gəlmişkən, cari ilin yanvarında da İranın «Milli» və «Millət» banklarının iflasa uğraması barədə yayılmış xəbərlər adları çəkilən maliyyə müəssisələrində hesabı olan vətəndaşların   həmin maliyyə banklara axışaraq, pullarını tələb etmələrinə səbəb olmuşdu.

Bu maliyyə qurumlarının iflasa uğraması barədə şaiyə Mahmud Əhmədinijatın yanvarın sonlarında İran Mərkəzi Bankı və dövlətin başqa banklarının rəhbərlərinin iştirakı ilə keçirdiyi qapalı iclasda da müzakirə edilmişdi. Həmin yığıncaqdan sonra Mərkəzi Bankın rəisi hökumət başçısına bankın rəsmən iflasa uğradığın və xəzinənin boşaldığını bildirmişdi. Sədrəddin Soltan