AKP-nin hərtərəfli hesablanmamış "siyasi tryuku" Məhərrəm Zülfüqarlı: "Mövcud problemlər qala-qala Ermənistanla hansısa əlaqələrin genişləndirilməsi Türkiyə Cümhuriyyətinin maraqlarına uyğun deyil" AKP hökumətinin Ermənistanla danışıqlarda Qarabağ şərtindən imtina etdiyi yönündə xəbərlər ciddiləşir. Məsələ ondadır ki, nə baş nazir Rəcəb Tayyib Ərdoğan bununla bağlı suala cavabında, nə də Türkiyənin Azərbaycandakı səfirliyi yaydığı açıqlamada həmin məlumatı birmənalı təkzib etməyib. Bəs bu gerçəkliyi əks etdirirsə, rəsmi Bakı hansı addımdarı atmalıdır? Məsələ ilə bağlı fikirlərini öyrəndiyimiz tarix elmləri namizədi Məhərrəm Zülfüqarlı deyir ki, Türkiyə ilə Ermənistan arasındakı problemlərin kökü daha əvvəllərə gedib çıxır. XX əsrin əvvəllərində Azərbaycan türklərinə qarşı həyata keçirilən qırğınlar kənara qoyularsa, Osmanlı dönəmində baş verən 1915-ci il hadisələriylə bağlı "soyqırım" iddiasını ermənilər hazırkı Türkiyə dövlətinə qarşı irəli sürürlər. Ramiz Mikayıloğlu Türkiyə rəsmiləri də dəfələrlə bəyanlayıblar ki, Azərbaycan xalqını, hakimiyyətini tək qoymayacaqlar, Qarabağ ermənilərin işğalı altında qaldığı müddətdə Ermənistanla sərhədlər açılmayacaq, diplomatik münasibətlər qurulmayacaq. Buradan belə nəticə çıxarmaq olar ki, əgər ermənilərlə Türkiyənin öz problemi olmasaydı, ancaq Qarabağ məsələsinə görə Ankara bu cür mövqe tutsaydı, narahatçılıq üçün hansısa əsas olardı. Yəni düşünülərdi ki, AKP hökuməti Azərbaycanı müəyyən müddət müdafiə edəndən sonra öz dövlət maraqlarına uyğun olaraq Ermənistanla hansısa əlaqələr yaratmaq qərarına gəlib: "Amma yaddan çıxarmaq lazım deyil ki, Türkiyənin ermənilərlə və Ermənistanla problemləri var. İnandırıcı deyil ki, qardaş ölkədə hakimiyyətdə təmsil olunan hazırkı qüvvələr bunu yaddan çıxarsınlar, ancaq Qarabağ məsələsində güzəştə getməklə hansısa əlaqə yaratmağa çalışsınlar. Türkiyə rəsmiləri də açıqlama veriblər ki, siyasətlərində heç bir dəyişiklik yoxdur. Mən bir tarixçi kimi tam əminliklə deyirəm ki, mövcud problemlər qala-qala Ermənistanla hansısa əlaqələri genişləndirilməsi Türkiyə Cümhuriyyətinin maraqlarına uyğun deyil". Məhərrəm Zülfüqarlı qeyd etdi ki, əgər belə olarsa, bundan Azərbaycanla müqayisədə Türkiyə daha çox ziyan çəkəcək. Tarix elmləri namizədi inanmır ki, AKP hökuməti belə bir addım atsın. Məhərrəm Zülfüqarlı onu da vurğuladı ki, Türkiyənin hazırkı rəhbərliyi Ermənistanla münasibətlərdə arzuolunmaz səhvə yol verərsə, "soyqırım", Şərqi Anadoluya ərazi iddiaları və Qarabağın işğalı aradan qalxmadan sərhədləri açıb İrəvanla diplomatik münasibətləri bərpa edərsə, bu halda rəsmi Bakının nə etməli olduğu da məlumdur. Onun sözlərinə görə, qardaş, dost olmasına baxmayaraq, hər bir ölkənin öz dövlət maraqları var: "Hər bir kəsin öz evi olduğu kimi hər bir ailə başçısı da öz problemini özü həll etməli, qardaşa elə də ümid bəsləməməlidir. Amma tarixən yaxınlardan, qardaşdan ummaq məsələsi olub. Əgər AKP belə addım atarsa, buna türk cəmiyyəti etirazını bildirər və həmin hakimiyyətin ömrü də uzun olmaz. İkincisi, rəsmi Ankara bu sahədə güzəştli addım atarsa, sabah ermənilər ərazi iddiaları və "soyqırım" iddialarına görə böyük bir məbləğdə təzminat ödənilməsi məsələcini qoya bilər. Yəni birinci güzəştin ardınca növbəti güzəşt tələbləri gələcək. Bir anlığa təsəvvür edək ki, Qarabağ məsələsində də Ankara yumşaq mövqe tutub. O halda Azərbaycan nə etməlidir? Azərbaycan yenə də öz gücünə arxalanmalıdır. Yəni iqtisadiyyatını, ordusunu gücləndirməli, diplomatlarımız beynəlxalq arenada öz səylərini aktivləşdirməlidirlər. Çalışmalıyıq ki, beynəlxalq aləmdə bizə olan dəmtəyi genişləndirək". Məhərrəm Zülfüqarlı dedi ki, Azərbaycanın son illər atdığı addımlar, iqtisadi inkişafı deməyə əsas verir ki, biz zəif, hansısa qardaşdan asılı ölkə deyilik. Əslinə, çox ölkələrin bizə ehtiyacı var. Bakı-Tiflis-Ceyhan neft, Bakı-Tiflis-Ərzurum qaz kəmələrini, "Nabucco" layihəsini nəzərdən keçirsək görərik ki, onların bizim sərvətlərə ehtiyacı var və Azərbaycandan xeyir götürürlər. Bu neft və qaz kəmərlərinin keçdiyi Gürcüstan, Türkiyə və digər ölkələr xeyir qazanırlar. Yadda saxlamaq lazımdır ki, Azərbaycan varlı, sərvəti olan ölkədir. Tarixən bu sərvətlərə müxtəlif ölkələr göz dikiblər və bundan bəhrələniblər. İndikit dövrdə sadəcə, Azərbaycan dövlətçiliyi gəncdir, cəmi 18 ildir ki, müstəqillik əldə etmişik: "Müəyyən problemlər var ki, biz buna görə kimdənsə, hansı qardaşdansa nəyisə umurduq. Amma indi artıq Azərbaycanın kifayət qədər imkanları var ki, bu cür nələrsə ummaqdansa, özünə arxalanmağa üstünlük versin. Mənə elə gəlir ki, bu proses artıq gedir. NATO standartlarına uyğun ordumuz formalaşır. Böyük dövlətlərlə bərabər səviyyədə əməkdaşlıq qurulur. Ukrayna və Rusiya arasında qaz münaqişəsindən sonra Avropadakı toplantıda Azərbaycan prezidentinin necə qarşılanması hamımızın gözü qarşısındadır. Biz bütünlardan yararlanıb, gələcəkdə problemlərimizi özümüz həll etməyə çalışmalıyıq. Kiminsə öz dövlət maraqlarına uyğun addım atması bizə təəccüblü gəlməməlidir. Bir daha deyirəm ki, Türkiyənin belə addım atacağına inanmıram. Belə bir addım atacağı halda da bunu faciəyə çevirməməliyik. Öz gücümüz hesabına gələcəkdə problemlərimizin həllinə çalışmalıyıq".