SON XƏBƏRLƏR

İran qlobal interneti kəsə bilərmi?

2026.03.21, 13:08
İran qlobal interneti kəsə bilərmi?

Gunaz.tv

Gunaz.tv xəbər verir ki, İran qlobal internetin həyati əhəmiyyətli infrastrukturuna qarşı yeni təhdidlər yarada bilər. Məlumatlara görə, İran Hörmüz boğazını bağladıqdan sonra artıq məlumat ötürən sualtı kabelləri də risk altına sala biləcək mövqedədir.

Bu kabellər qlobal internet trafikin əsas hissəsini daşıyır və Hörmüz boğazı ilə yanaşı Qırmızı dənizdə yerləşən Bab əl-Məndəb boğazından keçir; bu iki strateji keçid dünya rəqəmsal iqtisadiyyatının əsas damarları hesab olunur.

Məlumatlara əsasən, İran Hörmüz boğazında dəniz minaları yerləşdirərək gəmi hərəkətini pozub, eyni zamanda Qırmızı dənizdə Husi qrupları gəmilərə hücum edərək Bab əl-Məndəbi də təhlükəli zonaya çeviriblər.

Bu şəraitdə Qırmızı dənizdə 17-dən çox sualtı kabel və Ərəb körfəzində yerləşən bir neçə mühüm kabel – Asiya, Avropa və Afrika arasında məlumat ötürən əsas xətlər ciddi risk altındadır. Bu xətlər video zənglərdən və elektron məktublardan tutmuş bank əməliyyatları və süni intellekt xidmətlərinə qədər bütün məlumat axınını təmin edir.

Belə bir vəziyyətdə bu kabellərə hər hansı zərər qlobal internetdə genişmiqyaslı fasilələrə səbəb ola, maliyyə sistemlərini, bankları, xəstəxanaları və digər həyati infrastrukturları ciddi şəkildə təsirləndirə bilər. Eyni zamanda hərbi gərginlik səbəbindən kabel təmiri üçün nəzərdə tutulan xüsusi gəmilər bölgəyə daxil ola bilmir və mümkün zədələnmə halında bərpa işləri həftələrlə, hətta aylarla uzana bilər.

Əvvəlki təcrübə də bu riskin nə qədər ciddi olduğunu göstərib. 2024-cü ildə husilərlə əlaqəli hücumlar Qırmızı dənizdə kabellərə zərər vurmuş, Asiya və Afrikanın bəzi bölgələrində internet sürəti kəskin azalmış və təmir aylarla davam etmişdi.

Hazırda kabellər işlək vəziyyətdə qalsa da, davam edən qarşıdurmalar, dəniz minaları və təmir imkanlarının məhdudlaşması səbəbindən qlobal internetdə böyük fasilə riski indiyədək ən yüksək səviyyəyə çatıb.

 


GünAzTV
R.G

SEÇİLMİŞ XƏBƏRLƏR

Çox oxunanlar