GünAz TV: Tehran hakimiyyəti Azərbaycanın işğal olunmuş torpaqları və Ermənistanla vasitəçilik etməkdə fəallıq göstərməyə başlayıb.

İranın ölkəmizdəki  səfiri Məhəmmədbağır Bəhrami ötən həftə bildirmişdi ki, «Terrorçuluğa qarşı mübrizəyə» həsr olunmuş konfrans çərçivəsində Azərbaycan və Ermənistan prezidentləri Tehrana dəvət olunub. Səfiriin sözlərinə görə, ABŞ (Amerika Birlşəmiş Ştatları) və İsrail dəvət olunmayıblar: «Çünki onlar terrorçuluğu dəstəkləyir».

İran informasiya vasitələrinin yaydığı xəbərə əsasən,cari il iyunun 6-8-də İslam Respublikasının (Cümhuriyyətinin) prezidenti Mahmud Əhmədinejadın Yerevana səfəri planlaşdırılıb. Səfər zamanı iki ölkə arasında əlaqələrin inkişafı, habelə Qarabağ məsələsinin myzakirə ediləcəyi gözlənilir.

Qeyd edək ki, M.Əhmədinejadın keçən ilki səfəri zamanı İran - Ermənistan  işbirliyi ilə bağlı 4 sənəd və bir ortaq bəyanat imzalanmışdı.

Tehran hakimiyyəti bu sayaq dəvəti ilə Azərbaycanın dövlət başçısı İLham Əliyevlə Ermənistan prezidenti Serj Sarqisyanı görüşdürməyə yenidən cəhd göstərir.

Xatırladaq ki, bu martın 27-28-də Tehranda Novruz törəninə Ermənisan və başqa müsəlman dövlətlərinin liderləri yanaşı, Azərbaycan Respublikasının prezidenti İlhma Əliyev də çağırılmışdı.

Onda bu Bayrama heç bir aidiyyatı olmayan Ermənistanını dəvət edilməsi Tehranın hiyləgərliyini göstərdi. Onda nə yaxşı ki Azərbaycanın dövlət başçısı Tehrana getmədi. Bu, 9 yaşlı Azərbayxan vətəndaşının erməni tətikçisi tərəfindən qətlə yetirildiyi gündən bir həftə sonra idi. Tehran erməni prezidentini İlham Əliyevlə görüşdürməyə cəhd göstərdi.

«Terrorçuluğa qarşı mübarizə»yə həsr olunan toplantı isə İran hakimiyyətinin bölgədə nüfuzunu artırması üçün yeni bir cəhdidir.

Çünki Tehranın qənaətincə, Azərbaycan hakimiyyəti ilə Qərb arasında müəyyən sərrinlik yaşanır. Ona görə də  hesab edir ki, belə bir durumda onun «yardımına» rəsmi Bakının ehtiyacı var. Odur ki, bu qarışılıqda həm özünü bölgənin aparıcı bir dövlət, həm də terrorçuluğa qarşı mübarizədə fəal oduğunu göstərməyə çalışır. Bundan başqa   bölgədki münaqişələri həll etməyə qadir olan bir dövlət olduğunu dünya ictimaiyyətinə sırmağa səy edir.

Ancaq heç kimə sirr deyil ki, torpaqları elə Tehran hakimiyyətinin yardımı ilə işğala məruz qalmış bir dövlət olaraq, Azərbaycan İran İslam Respublikasının vasitəçiliyinin acı nəticəsini Xocalı və Şuşanın işğalı zamanı görüb. Sonrakı illərdə isə Tehran-Yerevan arasında hər tərəfli əlaqələrin genişləndirilib, inkişaf etdirilməsi isə Azərbaycan torpaqlarının işğal azad edilməsinə bir əngəl olub.

Ötən tənin sonunda İran xarici işlər nazirinin müavini Məhəmmədrza Rauf Şeybanini Azərbaycanın dövlət başçısı İlham Əliyev qəbul etdi. Ondan bir neçə gün öncə o, Yerevanda  Ermənistan prezidenti Serj Sarkisyan görüşmüşdü.

«NEWS.am»-ın məlumatına əsasən, görüş zamanı ikitərəfli əlaqələrin inkişafı müzakirə olunub.

Elə həmin gün iranlı nazir müavini Ermənistanın keçmiş prezidenti Robert Koçaryanla da görüşmüşdü. Görüşdə müzakirə edilən məsələlərlə bağlı məlumat yayılmasa da ehtimal olunur ki, tərəflər dövlətlrarası əlaqələrin genişlənməsi, bölgədəki durumu müzakirə ediblər. Xatırladaq ki, R.Koçaryan 2010-cu il yanvarın 21-də İran prezidenti Mahmud Əhmədinejadla da görüşmüşdü.

Bu səfərin ardınca Ermənistan və İranın informasiya vasitələri Qarabağ məsələsinin həllinə İslam Respublikasının yardım etməyə hazır olduğu barədə xəbərlər yaydı. İş o yerə çatdı ki, İranın Ermənistandakı səfiri Əli Saqian belə bir bəyanat da verdi : «Dağılıq Qarabağ münaqişəsi danışıqlar yolu ilə güc tətbiq edilmədən və öz müqəddəratını təyininə hörmət əsasında tənzimlənməlidir».

Ötən il isə İran parlamentinin sədr müavin Rza Bahünər Azərbaycanın ərazi bütövlüyü, daha doğrusu işğal olunmuş torpaqları ilə  oxşar fikiri söyləmişdi.

İranın Xarici İşlər Nazirliyinin məsəlyə dair yaydığı xəbərdə isə bildirilirdi ki, bu bəyanatla bağlı araşdırma aparır. Ancaq Saqian dediklərinin təhrif olunduğ haqda Yerevanda heçə bir bəyanat vermədi. Heç bu xəbəri yaymış erməni informasiya vasitələrindən bu haqda təkzi verilməsi də istənilmədi.

Emənistanın Tehrandakı səfiri Qriqor Arakelyan isə İranın «İSNA» xəbər agentliyinə bildirib : «İran çox xeyirli vasitəçi olub. Son 20 il ərzində İran Erməistana gerçək dostluq münasibəti gösərib». Qarabağ msələsindən danışan erməni diplomat deyib: «Qarabağda referendumun keçirilməsi beynəlxalq hüquq normalarına zidd deyil».

Həftənin sonunda isə Ermənistanın energetika və təbii ehtiyatlar naziri Armen Movsisiyanın başçılq etdiyi nümayəndə heyəti İslam Respublikası  - Ermənistan hökumətlərarası birgə komissiyasının 10-cu toplantısına qatılmaq üçün Tehrana səfər edib. Ermənistan informasiya vasitələrinin yaydığı məlumata əsasən, toplantıda energetika, nəqliyyat və rabitə,  kənd təsərrüfatı, şəhər tiktintisi, mədəniyyət, idman və başqa sahələrə dair müzakirə edlib. Əvvəlik toplantı isə ötən il yanvarın 27-də Yerevanda keçirilmişdi.

Beliliklə, Tehran hakimiyyətinin bu canfəşanlığı çətin ki sonuc versin. Çünki münaqişə edən tərəflərin vasitəçiyə etimadı da əsas məsələlərdən biridir. Ancaq işğalçı bir dövləti hər tərəfli dəstəkləyən hakimiyyət, İran İslam Respublikası bu tələbə cavab vermir. Bu baxımdan işğal olunmuş Azərbaycan torpaqlarının azad edilməsində, habelə bölgədə terrorçu qrupları dəstəklədiynə görə, bu cinayətə qarşı mübarizədə Tehranın rolu sıfırdan da aşağıdır. Sədrəddin Soltan