SON XƏBƏRLƏR

Məhəmməd hüseyn Bəxtiyar adlı şairimizlə daha çox tanış olaq

2021.10.20, 07:36
Məhəmməd hüseyn Bəxtiyar adlı şairimizlə daha çox tanış olaq

Gunaz.tv

GünAzTv: Təbrizin “Əmi Zeynəddin” məhəlləsində, kasıb bir ailəsində dünyaya göz açıb, Azərbaycan türk ədəbiyyatının zənginləşdirilməsində qalıcı təsir buraxan Məhəmməd hüseyn Bəxtiyar adlı şairimizlə nə qədər tanışıq?

 

Tənz Şeir (satirik şeir), Azərbaycan Ədəbiyyatında görkəmli duruma malikdir. Xalqın gündəlik yaşayişinddən alınan sujetlər, tənz şeirlərdə əks olmuş, onların yaşayiş çətinliklərini üzə çəkir. Tənz oxucularını üzdə güldürsədə, içəridən ağlatmağa başlayır və əllərində kəskin qılınca dönüb, cəhl, xurafat və hər bir milləti dalı saxlayan, adət-ənənələrin döyüşünə gedir. Necəki məşrutə dövründə, tənz dərgilər və ən önəmlisi “Molla Nəsrəddin”, sanki məşrutəçilərə, bir yardımçı qoşun idi.

 

Ölkəmizdə isə, zalim və cabbar hakimlərin, illər boyu haq tapdalamaq sonucunda, tənz şeri, dərindən inkişaf etmişdir. Bu tay Azərbaycan şəhərlərində də Təbriz Camaatı, tənz dildə və hazırcavablıqda, başqa şəhərlərdən üsün olmuşlar.

 

Azərbaycanın Güney və Quzeyində tənz şairləri olub və hazırda da olmaqdadır. Azərbaycanın tənz şairlərinin birisi də “Məhəmməd Hüseyn Huşi”dir. Dostları arasında, “Ağa Məmməd Hüseyn dadaş” deyilən şairimiz, Təbrizin “Əmi Zeynəddin” məhəlləsində, kasıb bir ailədə dünyaya göz açıb.

Pəhləvi hakimiyyəti zamanı millətin böyük əksəriyyəti nəinki anadili hətta iqtisadi basqılara görə fars dilində təhsil almaqdan belə məhrum olublar. “Ağa Məmməd Hüseyn dadaş”da onlardan birisi olub. O özünə “Bəxtyar” təxəllüsünü götürüb, kədərli

günlərini öz şəkilinə baxaraq, belə xatırlayır:

 

Baxan bu əksimə söylər: Nə üçün məbhut və nalandır

Sükutu bildirir, qəlbi dolu, bir sözlü insandır

Yəqin çox rənclər çəkmiş, həyat nagvarında

Odurki ictima dərdin bəyan etməkdə şayandır

 

Şair Ana dili ilə bağlı belə yazır:

 

Əziz dostum, Gəlir bahar, gəlir yeni ilimiz

Taza ili, səadətlə qarşılasın elimiz

Bülbül bağda, el nəğməsin, ana dildə oxusun

Fərəh versin elimizə, şirin doğma dilimiz

 

Qeyd edək ki, adını çəkdiyimiz şair təmami ilə savadsız olub. O uşaq çağlarında “Hərəmxana”da başmaqçı (ayaqqabıçı)  şagirdi kimi çalışıb. Məmməd Hüseyn bütün sözlərin və kələmələrin imlasını əzbərləyərək yazmağı öyrənib və yavaş yavaş yazmağa başlayıb.

 

Sonralar şair öz məhəlləsində ərzaq dükanı açır. İran tarixi ilə 1357-ci ildən bəri ağır iqtisadi durum sonucunda belə yazır:

 

Baqqal əmi, bu barədə şəkk eləmə amandı ha

Çıxsa əgər xəyanətin, onda işin yamandı ha

Yoxdu fab ilə yağ, bir quru boş dükan qalır

Ancaq o tifli aldadan, pük qara girdəkan qalır

...

Məhəmməd Hüseyn Bəxtyardan iki şeir kitabı, işıq üzü görüb: 1) İnqilab yolunda 2)Xeyir və Şər pişiyi

 

Şair təxminən 70 yaşlarında, 1360-cı ildə, qara günlərin yenidən ölkəyə köçməsi zamanı, dünyaya göz yumub. Vəsiyyətinə görə, qəbir daşı üstündə yazılır:

 

Bəxtyaram, al qanıma bulannam

Öz əhdimdə, peymanımda dayannam

Mən ölsəmdə, azadlığın nəğməsin

Qəbrim üstə oxusalar oyannam

 

Böyük şairdən çox qiymətli şeirlər qalıb. Biz isə dənizdən bir damla qədər götürüb hörmətli oxucularımıza sunduq.

 

Məlumat Fəraz Yekitanın məqaləsindən götürülüb

SEÇİLMİŞ XƏBƏRLƏR

Çox oxunanlar