GünAzTv: Yerevan işğal altında olan 7 rayondan 5-ni azad edəcəyi halda, Azərbaycan Dağlıq Qarabağa keçici status verilməsinə, keçmiş muxtar qurumun inzibati sərhədləri boyu sülhməramlı qüvvələrin yerləşdirilməsinə razılıq verəcək və adı çəkilən regionun Ermənistanla birbaşa əlaqələr saxlamasına imkan verəcək koridorun fəaliyyətinə mane olmayacaq.

Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həlli ilə bağlı aparılan danışıqlarda Ermənistan tərəfindən işğal edilən 7 rayondan 5-nin azad edilməsi ilə bağlı məsələ yekun mərhələsinə qədəm qoyub. Bunu münaqişə regionuna səfər edən və burada hər iki ölkənin prezidentləri və xarici işlər nazirləri ilə görüşən ATƏT Minsk Qrupu həmsədrlərinin verdikləri bəyanat da sübut edir. Bəyanatda həmsədrlər ilk dəfə yenilənmiş Madrid prinsiplərinin mahiyyətinə aydınlıq gətiriblər. Qeyd edilib ki sənəddə işğal altında olan 7 rayondan 5-nin azad edilməsi, Dağlıq Qarabağa aralıq statusunun verilməsi və keçmiş muxtar qurumun sərhədləri boyunca beynəlxalq sülhməramlı qüvvələrin yerləşdirlməsi nəzərdə tutulur. Halbuki Ermənistan rəhbərliyi dəfələrlə danışıqlarda bu məsələnin gündəmə gəlmədiyini vurğulayırdı.

GünAzTv mətbuat mərkəzinin “Zaman”-a istinadən yaydığı məlumata görə, Həmsədrlərin bəyanatında diqqəti cəlb edən digər bir məsələ də Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa edilməsinin, işğal altında olan rayonların azad edilməsinin vacibliyinin xüsusi vurğulanmasıdır. Bu isə Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpasının qaçılmaz zərurət olmasının artıq beynəlxalq səviyyədə qəbul edilməsi kimi dəyərləndirilə bilər.

İşğal altında olan 2 rayonun azad edilməsi məsələsinə gəlincə, bu, 5 ildən sonra baş verəcək. Həmin dövrə kimi isə kommunikasiyaların açılması, qaçqınların öz evlərinə qayıtması, əhalinin təklükəsizliyini təmin etmək üçün sülhməramlı qüvvələrin yerləşdirilməsi, Dağlıq Qarabağa geniş özünüidarəetməni təmin edən aralıq statusunun verilməsi məsələsi tam şəkildə həllini tapacaq. Bundan sonra növbəti mərhələdə isə Dağlıq Qarabağın son statusu müzakirə ediləcək. Bütün bunların reallaşması öz növbəsində Türkiyə ilə Ermənistan arasında sərhədlərin açılmasına və münasibətlərin normallaşdırılmasına şərait yaradacaq.

Bəyanatda qeyd edilib ki, hər iki ölkə prezidentləri yenilənmiş Madrid prinsiplərində nəzərdə tutulanların yerinə yetirlməsinin vacibliyni anlayır və bunu irəliyə doğru atılan önəmli addım hesab etmək olar. Bütün bunları nəzərə alan həmsədrlər israrla tərəfləri münaqişənin həllində konstruktiv addımlar atmağa və sülh sazişinin işlənməsinə başlamaq üçün əsas prinsiplər üzrə işlərin başa çatdırılmasına keçməyə çağırıblar.

Həmsədrlər bəyanatda tərəfləri 1994-cü il atəşkəs haqqında sazişə ciddi əməl etməyə və qoşunların təmas xəttində təmkinli olmağa çağırıblar. Səfər zamanı həmsədrlər tərəflərə bu ilin payızında işğal olunmuş ərazilərə prinsip etibarilə qəbul edilmiş səfər planını təqdim ediblər.

Bəyanatda bildirilir ki, həmsədrlər iyulun 16-17-də Almatıda ATƏT-in qeyri-formal sammitinin kuluarlarında Ermənistan və Azərbaycanın nümayəndə heyətlərinin rəhbərləri və onların xarici işlər nazirləri səviyyəsində görüşlərin keçiriləcəyinə də ümid edirlər.

Həmsədrlər həmçinin, iyunun 18-də qoşunların təmas xəttində baş vermiş insidenti də müzakirə ediblər. Onlar atəşkəs rejiminin yolverilməz pozuntusu olan insidenti pisləyiblər, insanların mənasız ölümü ilə bağlı öz təəssüflərini yenidən təsdiqləyiblər.

Prezident də 5 rayonun

azad ediləcəyini dedi

Onu da deyək ki, həmsədrlərin bəyanatından bir gün əvvəl Prezident İlham Əliyev Bakıda Dağlıq Qarabağ bölgəsinin azərbaycanlı icmasının mərkəzi qərargahının açılışında söylədiyi nitqində bildirib ki, nizamlanma prinsiplərinə əsasən ilk növbədə, Dağlıq Qarabağın ətrafında yerləşən işğal edilmiş bütün bölgələrdən işğalçı qüvvələr çıxarılır: “Beş rayon dərhal, iki rayon - Kəlbəcər və Laçın rayonları müəyyən müddətdən sonra qaytarılır. Təkliflərdə beş il müddət nəzərdə tutulub. Bunun səbəbi ondan ibarətdir ki, Kəlbəcər və Laçın rayonları Dağlıq Qarabağla Ermənistan arasında yerləşir və bir növ o rayonlara Azərbaycan əhalisinin qayıtması üçün təhlükəsizlik tədbirləri daha da böyük həcmdə görülməlidir. Ancaq bütün bölgələr, bütün rayonlar Azərbaycanın nəzarəti altına qayıdır. Ermənistanla Dağlıq Qarabağ arasında yol, yəni dəhliz fəaliyyət göstərir və Azərbaycan bu təkliflərlə də razılaşıb. Çünki bu, münaqişənin həlli üçün vacib olan məsələdir”.