GünAzTv: Kəşfiyyatçıların həbsi üçün əməliyyat Obamanın Medvedyevə hamburger qonaqlığı verdiyi yerdə gedirmiş; ekspertlər isə tutulanların peşəkarlığını aşağı qiymətləndirir.

Prezident Dmitri Medvedyevin ABŞ-a (Amerika Birləşmiş Ştatları) səfərindən dərhal sonra bu ölkənin xüsusi xidmət orqanlarının qeyri-leqal şəkildə kəşfiyyat aparan Rusiya agentlərinin həbsini elan etməsi Vaşinqton-Moskva münasibətlərini yenidən korlayır. Ekspertlərə görə, Barak Obamanın hakimiyyətə gəlişindən sonra onun administrasiyasının elan etdiyi Rusiya ilə münasibətlərə yenidən baxmaq kursu ABŞ-ın mühafizəkar çevrələrində narazılıqla qarşılanıb və casusların həbsi əməliyyatı da məhz bu çevrələrdə hazırlanıb.

 Xəbər verildiyi kimi, ABŞ Federal Təhlükəsizlik Xidməti elan edib ki, ölkə ərazisində qeyri-leqal kəşfiyyat aparmaq üçün göndərilən 10 Rusiya agenti eyni vaxtda bir neçə ştatda keçirilən əməliyyatda həbs edilib. Daha bir agent isə Kiprdə tutulub. Tutulanların hamısı girov müqabilində azad edilsələr də FTB onları azı iki maddə üzrə ittiham edir. Bildirilir ki, agentlərin cinayətlərini sübut etmək üçün kifayət qədər dəlillər var. Həbs edilənlərin hamısı rusiyalıdır və Birləşmiş Ştatlarda casusluq fəaliyyəti ilə məşğul olmaq üçün ən müasir avadanlıqlarla təchiz ediliblər. Qeyd edək ki, qəbul olunmuş beynəlxalq praktikaya görə bir ölkə digər ölkədə öz kəşfiyyat agentlərini diplomatik toxunulmazlıq statusu altında yerləşdirir. Belə statusa malik olan casusların fəaliyyəti “leqal” hesab edilir. İndi isə söhbət qeyri-leqal casusluq fəaliyyətindən, yəni kəşfiyyatçıların qanunsuz şəkildə ABŞ-a yeridilməsindən gedir.GünAzTv mətbuat mərkəzinin “Musavat”-a istinadən yaydığı məlumata görə, Amerika və Rusiya mətbuatı bu qalmaqal haqda geniş yazmaqdadır. “The New York Times” qəzeti yazıb ki, casuslardan ikisi prezident Barak Obamanın rusiyalı həmkarı Barak Obamaya Vaşinqtondakı kafelərdən birində verdiyi hamburger qonaqlığından cəmi bir neçə saat sonra həmin kafenin yaxınlığındakı kvartallardan birində həbs ediliblər. Buna baxmayaraq, Obama casus əməliyyatı ilə bağlı Medvedyevlə şəxsi söhbətlərində heç nə deməyib. FTB-dən bildiriblər ki, prezident hazırlanan əməliyyat barədə xəbərdar idi, lakin ola bilsin bütün detalları bilməyib. Ağ Evin mətbuat katibi Robert Qibss isə həbslərin Medvedyevin Vaşinqtona səfərindən dərhal sonra həyata keçirilməsinin səbəblərini əsaslandıraraq deyib ki, bu qərar casuslardan birinin ABŞ-ı tərk etməyə hazırlaşması ilə bağlı olub. “FTB-nin əldə etdiyi məlumata görə, casuslardan biri iyunun 27-də ABŞ-ı tərk etməliydi və onun təyyarə bileti hazır idi. Bu səbəbdən həbsləri tezləşdirmək qərara alınıb” deyə Qibss bildirib. Ağ Ev rəsmisi deyib ki, rəsmi Vaşinqton bu həbslərin Rusiya ilə son zamanlar yaxşılaşan münasibətləri korlayacağını düşünmür.Həbs olunanlardan Moskvada xüsusi olaraq düzəldilmiş kompyuterlər, casusluq fəaliyyəti üçün lazım olan və Hollivud filmlərindəki səhnələri xatırladan ən müasir qurğular tapılıb. Ekspertlər isə qeyd edir ki, bu casus əməliyyatı Rusiya kəşfiyyatının peşəkarlıq səviyyəsinin necə aşağı düşdüyünü göstərir. Belə ki, sovet dövründə Qərbdə rus casuslarını dəstə halında bu cür həbs etmək sadəcə olaraq qeyri-mümkün idi. Çünki onlar olduqca peşəkar işləyirdilər və praktiki olaraq heç vaxt ələ keçmirdilər. Qərb ekspertləri qeyd edirlər ki, vaxtilə Hitlerin qərargahına öz agentini yerləşdirməyə nail olan rus xarici kəşfiyyatının səviyyəsi SSRİ-nin dağılmasından sonra xeyli aşağı enib. Doğrudur, son illər kəşfiyyatın dirçəlməsi üçün maliyyə artırılır, lakin bu sistemə peşəkarları cəlb etmək getdikcə çətinləşir. Sovet xarici kəşfiyyatının zabitlərindən biri deyib ki, həbs edilənlərin hamısının bir-biri ilə əlaqə saxladığının üzə çıxması gülüncdür: “Bizim vaxtımızda belə şey mümkün ola bilməzdi. Qaydaya görə agentin ancaq bir şəxslə əlaqə saxlamasına icazə verilirdi”. O da məlum olub ki, saxlanılanlardan azı ikisi “Odnoklasniki” internet şəbəkəsinə üzv olublar və öz şəkillərini orada yerləşdiriblər. Həmçinin agentlərin öz fəaliyyətləri dövründə ciddi kəşfiyyat məlumatları topladığı da şübhə doğurur. Onların mərkəzə göndərdiyi məlumatlar isə çox vaxt internetdəki açıq mənbələrdə yer alıb. Həmçinin göndərilən məlumatların bir çoxu sadəcə şayiələrdən ibarət olub. Mətbuat isə yazır ki, tezliklə ABŞ-da rus casuslarının yeni həbsləri ola bilər. Rusiyanın da tezliklə ABŞ-a analoji cavab verəcəyi gözlənilir.