İran rejimi mümkün qədər tez aradan qaldırılmalı olan diktaturadır.

Onlar “İsrailə ölüm” və “Amerikaya ölüm” şüarları səsləndirir, eyni zamanda dünyanın müxtəlif yerlərində terror qruplaşmalarını silahlandırırlar. Onların mənfur fəaliyyəti yalnız bütün Yaxın Şərq regionunu deyil, Afrikanı, Latın Amerikasını, hətta Avropanı və Amerika Birləşmiş Ştatlarını da əhatə edir.

Bu qəddar rejim nüvə silahı hazırlamağa çalışır və günahsız mülki kişilərə, qadınlara və uşaqlara qarşı ondan istifadə etməkdən çəkinmədiyini göstərir. Çünki bu rejim inanır ki, şiə məsihi kimi tanınan Mehdi dünyada xaos hökm sürəndə zühur edəcək. Buna görə də onlar bacardıqları hər yerdə xaos yaradır və onu daha da dərinləşdirirlər.

Onlar İranda gəncləri kütləvi şəkildə edam edir, hətta ölkənin şərəfli idmançılarını da kranlardan asaraq öldürməkdən çəkinmirlər. Onların arasında martın 19-da edam edilmiş 19 yaşlı güləş çempionu Saleh Mohammadi, aprelin 30-da edam edilmiş 21 yaşlı karate çempionu Sasan Azadvar və 2020-ci ilin sentyabrında edam edilmiş güləş çempionu Navid Afkari də var.

İran rejimi cinsi zorakılıq qurbanlarını da kranlardan asaraq edam etməsi ilə tanınır. Bir sıra hallarda İran özünümüdafiə məqsədilə onlara hücum edən şəxsləri öldürmüş cinsi zorakılıq qurbanı qadınları edam edib. Məsələn, 23 yaşlı Mərziyə Nayeri 2021-ci ildə ona cinsi zorakılığa cəhd edən şəxsi yaraladıqdan sonra edam edilib. Eynilə, Reyhanə Cabbari də ona cinsi təcavüz etməyə cəhd göstərən kəşfiyyat əməkdaşını öldürdükdən sonra 2014-cü ildə edam olunmuşdu.

Cənubi Azərbaycan siyasi qrupları artıq bıçağın sümüyə dirəndiyinə qərar veriblər. Onlar birləşərək doqquz üzv təşkilatdan ibarət koalisiya yaratmaq qərarına gəliblər. Bu koalisiya İran rejiminin anti-Azərbaycan münasibətinə qarşı mübarizə aparmaq üçün ciddi qüvvə kimi fəaliyyət göstərəcək.

Qeyd etmək lazımdır ki, İranın əksər etnik azlıqları kimi, Cənubi azərbaycanlılar da ən fundamental etno-milli hüquqlardan, o cümlədən ana dilində təhsil almaq və işləmək hüququndan məhrumdurlar. Bəzi hallarda Cənubi azərbaycanlılar ana dillərində hüquqi müdafiə imkanından məhrum edildikləri üçün edam olunublar.

Məsələn, 28 yaşlı azərbaycanlı ana Əsma Zarei mayın 20-də İranın Ərdəbil Mərkəzi Həbsxanasında edam edilib. O, hamilə olarkən həbs olunub və saxta məhkəmə prosesində ərini öldürməkdə ittiham edilib. Əgər onun ana dilində hüquqi müdafiə almaq imkanı olsaydı, nəticə fərqli ola bilərdi.

Cənubi Azərbaycan icmasının rəhbərliyi 2022-ci ildə Cənubi Azərbaycan Milli Dövlətçilik Şurası çərçivəsində birləşib. Şura xalqın əsas insan hüquqları, azlıq hüquqları və qadın hüquqları ilə təmin olunmasını, eləcə də regionun ekoloji fəlakətdən qorunmasını hədəfləyir.

İlk iki il ərzində gələcək fəaliyyətimiz üçün təməl yaratmağa çalışmışıq. Bu fəaliyyətə İranın digər etno-milli qrupları ilə əməkdaşlıq mühiti yaratmaq və İran rejiminin qəddarlığına qarşı birgə mübarizə aparmaq da daxildir. Çünki İranın bütün etno-milli qrupları eyni vəziyyətdədir. Rejim bəlucları, Əl-Əhvaz ərəblərini, türkmənləri, lorları, kürdləri və digər İran etno-milli qruplarını Cənubi azərbaycanlılar qədər repressiyaya məruz qoyur. Bütün bu etno-milli qruplar birlikdə fəaliyyət göstərsələr, rejim dəyişikliyinin baş verməməsi ağlasığmaz olar.

Məqsədimiz rejim dəyişikliyidir, çünki bu rejim islahat oluna bilməz. Yanvar ayında yalnız azad İranda yaşamaq istədikləri üçün 35 mindən çox iranlını qətlə yetirmiş bu dəhşətli rejim İranın qeyri-fars etno-milli qruplarına əyalət səviyyəsində öz işlərini idarə etməyə, öz dillərində təhsil almağa və etnik irslərini qorumağa heç vaxt imkan verməyəcək.

İran rejimi onilliklər ərzində yalnız əsas insan, qadın və azlıq hüquqlarını tələb etdikləri üçün ölkənin etno-milli qruplarına qarşı mədəni soyqırım, öz vətəndaşlarına qarşı isə dövlət zorakılığı həyata keçirib.

Bu məsələ üzərində üç il işlədikdən sonra Şuranın fəaliyyətini daha çox azərbaycanlı qrup və tanınmış şəxsi əhatə edəcək şəkildə genişləndirməli olduğumuz qənaətinə gəldik. Son bir il ərzində müxtəlif qruplar və tanınmış şəxslərlə danışıqlar aparmışıq və onların əksəriyyəti iyul ayından etibarən Şuraya qoşulmağa razılaşıb.

Şuraya hüquq təhsili almış və hazırda Kanadada yaşayan gənc Cənubi azərbaycanlı qadın Pınar Şakir rəhbərlik edir. Məqsədimiz Şuranın üzvlüyünü mümkün qədər çox azərbaycanlı təşkilat və tanınmış şəxsi əhatə edəcək şəkildə açıq saxlamaqdır. Bunun üçün onlar Şuranın nizamnaməsini qəbul etməlidirlər. Nizamnamədə xalqımızın gələcəkdə referendum yolu ilə müstəqil Cənubi Azərbaycan yaratmaq hüququ da yer alır.

Şura bütün iranlılar üçün bərabər hüquqlara, İranın bütün etno-milli qrupları üçün azlıq hüquqlarına, gender bərabərliyinə və xalq tərəfindən seçilmiş nümayəndələrin idarə etdiyi demokratik sistemə inanır.

Jerusalem Post: Rejimi devirmək məqsədi

Şura ümumi məqsəd olan rejimi devirmək üçün bütün etno-milli qrupların vahid çətir altında birləşməsini dəstəkləyir. Biz hesab edirik ki, bütün qeyri-fars etno-milli qruplar İran hökumətinin “parçala və hökm sür” siyasətinə qarşı çıxmaq üçün ortaq məxrəcə gəlməli və birlikdə fəaliyyət göstərməlidirlər. İranın gələcəyi ilə bağlı baxışlarımız fərqli olsa da, rejim dəyişikliyinə nail olmaq üçün farslarla da əməkdaşlıq etməliyik.

Biz hesab edirik ki, İranın bütün etno-milli qrupları arasında vahid cəbhə yaratmaq danışıqlar və hər bir etno-milli qrupun ərazi bütövlüyünə hörmət əsasında mümkündür. Anlayırıq ki, son 100 ildə şovinist İran-fars hökumətləri əyalət sərhədlərini qonşular arasında etnik qarşıdurma yaratmaq məqsədilə dəyişiblər.

Biz hesab edirik ki, mövcud əyalət sərhədlərinə hörmət etməli və rejim devrildikdən sonra İran hökumətlərinin yaratdığı bütün məsələləri və problemləri həll etməliyik. Şura belə qənaətə gəlib ki, danışıqlar hər bir etno-milli qrupun çoxluq təşkil etdiyi əyalətdə azlıqlara etnik hüquqların verilməsini də əhatə etməlidir. Bu, qarşılıqlı şəkildə həyata keçirilməlidir.

Növbəti məqsədimiz İran rejiminin xalqımızla Qərb demokratik ölkələri, o cümlədən İsrail arasında yaratdığı bütün süni düşmənçilikləri aradan qaldırmaq üçün birlikdə çalışmaq olmalıdır.

Biz heç bir ölkəni əbədi düşmən elan etmirik. Yalnız azad və müstəqil xalq kimi mövcud olmaq hüququmuzu tanımayan ölkələr istisnadır. Ümid edirik və gözləyirik ki, azad və demokratik dövlətlər əsas insan və etnik hüquqlarımıza nail olmağımıza, gələcəkdə öz işlərimizi fars ari hegemonluğundan azad şəraitdə idarə etməyimizə kömək edəcəklər.

Həmçinin yadda saxlamalıyıq ki, ən mühüm prioritetimiz bütün bəşəriyyətin düşməni olan və dünyada terror yayan bu rejimi devirmək olmalıdır. Dünya bir saatdan az davam edən saxta məhkəmələrdən sonra qadınlar və uşaqlar da daxil olmaqla, günahsız gəncləri edam edən rejimə son qoymaq üçün bizimlə əməkdaşlıq etməlidir.

Bu rejimin İran xalqına qarşı etdikləri Suriyada Əsədin törətdiklərindən heç nə ilə fərqlənmir. Qərb demokratik ölkələri bir tərəfdən insan hüquqlarını müdafiə etdiklərini iddia edib, digər tərəfdən İran rejiminin qəddarlığına göz yuma bilməzlər.

Ucuz neft qiymətlərinə görə insan dəyərləri xalçanın altına süpürülməməlidir. Buna görə də Prezident Donald Trampa, Baş nazir Benjamin Netanyahuya və Qərb demokratik ölkələrinə müraciət edirəm ki, öz xalqına qarşı dövlət zorakılığı, İranın etno-milli qruplarına qarşı mədəni soyqırım törədən, nüvə silahı proqramı, ballistik raket proqramı və terror qruplaşmaları vasitəsilə dünya sülhünü və regional təhlükəsizliyi təhdid edən bu dəhşətli rejimi devirmək üçün İranın etno-milli qruplarına kömək etsinlər.

Müəllif: Əhməd Obalı
Orjinal məqaləyə keçid: https://www.jpost.com/opinion/article-906641