Gürcüstan NATO-ya tək getmək istəmir Rəsmi Tiflis bu yolu Kiyevlə birgə addımlamaq istəyir Azərbaycanın NATO-ya üzvlüklə bağlı qəti addımı isə Qərb üçün çox önəmlidir Gürcüstanın xarici işlər naziri Yekatrina Tkeşelaşvili Varşavada polşalı həmkarı Radoslav Sikorskilə keçirdiyi mətbuat konfransında maraqlı bəyanat verib. O deyib ki, əgər Gürcüstana NATO-ya üzvlüklə bağlı dəvət göndərilərsə, bu, Ukraynaya təklif olunmazsa, Gürcüstan Alyansa üzvlükdən imtina edəcək: "Biz Ukraynayla çox ciddi strateji tərəfdaşıq. Hesab edirik ki, bu səylərimiz NATO-ya üzvlüyə birgə getməyimizlə nəticələnəcək. Alyansa Ukraynayla birgə yaxınlaşmağımız böyük imkanlar yaradır". Rəvan Məmmədli Qeyd edək ki, iyunun 25-də Gürcüstan prezidenti Mixail Saakaşvili Almaniya Federativ Respublikasının baş naziri Angela Merkellə görüşüb. Angela Mergel bildirib ki, Gürcüstan mütləq NATO üzv olmalıdır. O, digər ölkələrin Alyansa üzvlüyü ilə bağlı məsələnin Gürcüstana heç bir dəxli olmadığını söyləyib. Xatırladaq ki, NATO-nun apreldə keçirilən Buxarest sammitində Rusiya ilə kəllə-kəlləyə gəlmək istəməyən Almaniya, Fransa və digər Qərb ölkələrinin etirazı sonucunda Ukrayna Alyansa üzvlüklə bağlı intensiv dialoq mərhələsinə dəvət ala bilməmişdi. Bu məsələyə 2008-ci ilin dekabrında bir daha baxılacaq. Bu da səbəbsiz deyildi. Rusiya Ukraynanın Alyansa üzvlüyünə sərt yanaşır və o dönəmdə Moskva bir çox təhdidedici bəyanatlar səsləndirmiş, ölkənin ərazi bütövlüyünü belə şübhə altına almışdı. Digər tərəfdən, Almaniya, Fransa və digər Qərb ölkələri enerji və başqa sahələrdə Rusiyayla sıx əməkdaşlıq etdiklərindən ehtiyatlı mövqe sərgiləməyə üstünlük vermişdilər. Angela Merkelin son bəyanatı göstərir ki, Almaniya yenə də mövqeyini dəyişməyib, Ukraynanın hələ gözləməsinə, Gürcüstanın ayrılıqda NATO-ya üzvlüyü prosesini isə sürətləndirməyə tərəfdardır. Lakin rəsmi Tiflis bununla razılaşmaq fikrində deyil. Bəs bunun səbəbi nədir? Məsələ ondadır ki, Gürcüstan riskləri bölüşmək istəyir. Bu da başa düşüləndir. Göz önündədir ki, hazırda Rusiya əsas diqqətini Gürcüstana yönəldib və Moskvanın Abxaziya və Cənubi Osetiyadakı həyasızlığı, bu bölgələrdə öz hərbi qüvvələrini yerləşdirməsi, atəşkəs rejimini pozması adi hal alıb. Bu kimi davranışlar Buxarest sammitində Tiflisin Alyansa üzvlüklə bağlı daha açıq mövqe ortaya qoymasından sonra intensivləşib. Rusiyanın məqsədi aydındır. Moskva "gözü çıxan qardaşından ibrət götür" prinsipini əsas götürərək Ukraynanın Qərbyönümlü siyasi elitasını "Gürcüstan dərsi"ylə qorxutmağa çalışır. Əgər Ukraynanın üzvlük məsələsində Qərb dövlətləri tərəddüdlərə yol verərlərsə, bu halda Gürcüstana Moskvanın təzyiqlərinin daha da artacağı şübhəsizdir. Məhz bu səbəbdən də Tiflis bu yolu strateji tərəfdaş kimi Kiyevlə birgə addımlamaq və Rusiyanı bu yolla inadından döndərmək xəttini əsas götürüb. Qısası, Moskvanın təzyiqlərini neytrallaşdırmaq üçün Gürcüstana NATO yolunda mütləq bir yoldaş da lazımdır. Bu yoldaş isə Kiyevlə bərabər həm də Bakı ola bilər. Qərb dairələrinin davranışlarından isə görünür ki, onlar indiki mərhələdə Gürcüstanın yoldaşının məhz Azərbaycan olmasını daha məqbul sayırlar. Ötən həftə Alyansda əsas söz sahibi və aparıcı dövlət olan ABŞ-ın ölkəmizdəki səfiri Ann Dersinin iyulda Vaşinqtonla-Bakı arasında keçiriləcək təhlükəsizlik məsləhətləşmələrində Azərbaycanın NATO-ya üzvlüyünün müzakirə olunacağını açıqlaması da bu fikri təsdiqləyir. Qərbin yanaşmasını bir neçə səbəblə əlaqələndirmək mümkündür. Birincisi, Azərbaycan ən ağır dövrlərində, keçən əsrin 90-cı illərində Rusiyanın iqtisadi, hərbi şantajına, təzyiqlərinə davam gətirib, bütün riskləri, şimal qonşumuzun Ermənistanın əliylə torpaqlarımızın işğalını davam etdirməyə səy göstərəcəyini belə gözə alaraq, Qərblə neft və qaz, onların daşınması yollarıyla bağlı müqavilələr imzalayıb və bu imtahandan üzüağ çıxıb. Ancaq ərazisi, əhalisi daha böyük olan, siyasi elitası arasında rusyönümlülər hələ də böyük yer tutan, şərqində separatizm təhlükəsinin hər an alovlana biləcək Ukraynaya NATO-ya üzvlüklə bağlı "yaşıl işıq" yandırmaq çoxlu risklər vəd edir. İkincisi, sosioloji sorğular da göstərir ki, Gürcüstandan fərqli olaraq Ukraynada əhalinin əksəriyyəti hələ ki, Alyansa üzvlüyün tərəfdarı deyil. Lakin torpaqlarımızın işğalında Ermənistana hərbi və digər sahələrdə dəstək vermiş və verən Rusiya əsas rol oynadığından Azərbaycan cəmiyyətində Qərb strukturlarına, qardaş Türkiyənin yer aldığı NATO-ya münasibət müsbətdir. Yeri gəlmişkən, bir neçə gün əvvəl Ankara TOBB Universitetinin müəllimi, doktor Nihat Çelikpala bildirib ki, Qərb və NATO Azərbaycanı qlobal təhlükəsizlik sisteminin içərisində görmək istəyir. O deyib ki, Azərbaycan da Alyansa üzvlüyünü açıq şəkildə qoysa, bu proses çox sürətlə gedə bilər: "Gürcüstan çox tələbkarlıq göstərir və sürətlə, tez bir zamanda NATO-nun parçası olmaq istəyir. Amma burada bir məsələ var ki, Azərbaycansız Gürcüstanın Alyansa üzvlüyü çətindir. Azərbaycansız olmaz. Çünki Türkiyə və bölgənin şərtləri Azərbaycanın da Alyansa üzv olmasını zəruri edir". Deməli, rəsmi Bakının NATO-ya üzvlüklə bağlı qəti addımı isə Qərb üçün çox önəmlidir. xalqcebhesi